artikel

De co-creatie van uitgeverijen

Geen categorie

“Vanzelfsprekend zijn de sociale partners eindverantwoordelijk voor de arbocatalogus”, benadrukt Joanne Kloosterboer. “Maar bij iedere stap in het bouwproces zetten we de wensen en uitgangspunten van de beoogde gebruikers voorop bij het bepalen van onderwerpen, inhoud, vorm en functionaliteit van de arbocatalogus. Zij moeten immers aan de slag met de catalogus en op hun situatie moet het maatwerk zijn toegesneden. In iedere fase (zie kader) bevragen we eerst de eindgebruikers, eventueel gesteund door deskundigen. Het bestuur neemt vervolgens besluiten, waarbij het zoveel mogelijk de adviezen volgt. Dit sluit niet uit dat sporadisch vanuit bestuurlijke verantwoordelijkheid adviezen van de gebruikers niet (geheel) worden overgenomen.”

 

“We werken steeds met gebruikersworkshops waarin we met veel focus in korte tijd veel bereiken”, vult Pepijn Nicolas aan. “We begonnen met een vliegende start. Op het slotcongres van het arboconvenant Uitgeverijbedrijf (28 juni 2007) organiseerden we de eerste co-creatie bijeenkomsten waarop uitgevers wensen en ideeen kenbaar konden maken voor de arbocatalogus. In twee workshops van een uur werden de contouren van de catalogus al zichtbaar. Ze vormden de opmaat voor een formeel traject om in vier stappen (zie kader op p. 47) de arbocatalogus te realiseren. De eerste fase daarvan verliep vlot. Yvonne Dankfort van de Nederlandse Vereniging van Journalisten: “De Stichting van de Arbeid heeft ons recentelijk geprezen met deze voortvarende aanpak Wat hielp was dat de begeleidingsgroep al bestond bij het arboconvenant. Er was daarom snel overeenstemming over de onderwerpen en zo kwamen we in ruim twee maanden tot een gedragen ontwerpplan.”

 

De arbocatalogus richt zich op RSI en werkdruk Daarbij komt mogelijk nog agressie, met name gericht tegen journalisten. De primaire doelgroepen van de catalogus zijn medewerkers, leidinggevenden en arbocoardinatoren. Er is gekozen voor een digitale variant, in de vorm van een website, passend binnen het frame van ‘Gezond Uitgeven!’.

 

Een gebruikersgroep werkte het bestek en de inhoud nader uit en bepaalde het functioneel format. Dit format beschrijft hoe de catalogus digitaal gaat werken, welke functies erin zitten en hoe informatie voor gebruikers zo wordt ontsloten dat ze deze met succes kunnen gebruiken. Met name daarover is veel discussie. Jan van Amerongen, arboadviseur van Reed Business BV: “Het is goed dat we helderheid krijgen over de inhoud van de onderwerpen, ook voor onze relatie met de Arbeidsinspectie. Maar de echte uitdaging is hoe we medewerkers en leidinggevenden kunnen verleiden om de arbocatalogus te gebruiken.”

 

De ontwikkeling van de arbocatalogus Uitgeverijbedrijf

 

Fase 1:

 

Ontwikkeling van een ontwerpplan

 

Hierin staan de eerste contouren van de arbocatalogus: onderwerpen, doelgroepen en doelen, koppelingen met andere velden en de gewenste vorm.

 

Fase 2:

 

Uitwerking tot een bestek

 

Het ontwerpplan wordt uitgewerkt tot een bestek. Hierin zijn de inhoud en de functionele vorm van de catalogus uitgewerkt en een implementatieplan.

 

Fase 3:

 

Realisatie

 

De realisatie beslaat het daadwerkelijk bouwen, testen en opleveren van de arbocatalogus.

 

Fase 4:

 

Invoering van de arbocatalogus

 

 

“De gebruikersgroep concludeert dat de term werkdruk onvoldoende aanspreekt”, gaat Nicolas verder. “Hectiek rondom deadlines hoort volgens hen bij het vak Die hectiek wordt ook gewaardeerd. De term werkdruk alleen prikkelt niet om de arbocatalogus te gebruiken. Een waardevolle suggestie voor een alternatief is om zoekingangen te maken die passen bij situaties die medewerkers en leidinggevenden herkennen, zoals deadlines, nieuwe medewerkers en klachten. Deze optie gaan we onderzoeken.”

 

Co-creatie voegt aan iedere fase in het bouwproces een stap met eindgebruikers toe. Dat kost tijd, moeite en geld. De voordelen van co-creatie wegen daar ruimschoots tegen op. Ten eerste leiden de inzichten uit de workshops tot een betere structuur van de arbocatalogus. Deze structuur wordt (mits goed) in de eerste versie voor jaren vastgelegd. Ook de inhoud van de catalogus past beter bij de branche. Ten slotte helpen gebruikersgroepen ook bij het verwerven van draagvlak voor de catalogus. Veel uitgeverijen zijn betrokken in de gebruikersgroep. Sanders besluit: “Ik heb het gevoel dat we als uitgeverij echt invloed kunnen uitoefenen op wat er in de catalogus komt. We krijgen er een die echt voor onze bedrijfstak van toepassing is.”

 

Nu bevinden de uitgeverijen zich met het vaststellen van het bestek aan het eind van fase twee in het co-creatieproces. De bouw is de volgende stap waarin de gebruikers nogmaals geraadpleegd worden om hun input te geven. De arbocatalogus zal dan dit najaar opgeleverd worden.

 

De evaluatie van het arboconvenant heeft uitgewezen dat uitgeverijen de ontwikkelde instrumenten maar in beperkte mate hebben ingezet. Sociale partners zijn ervan overtuigd dat met de inzet van gebruikers vanaf de eerste fase alles in het werk is gesteld om tot een praktische arbocatalogus te komen die is toegesneden op uitgeverijen en uit zal nodigen om mee te werken. Alles wijst er tot nu toe op dat de goede weg is ingeslagen.

 

De uitgeverij bestaat niet

 

Een dilemma dat al vroeg rees, is dat de uitgeverij niet bestaat. Uitgeverijen varieren van heel klein tot zeer groot. Ze maken verschillende producten die verschillende productieprocessen kennen. Gebruikersgroepen bevelen daarom aan om in de arbocatalogus een onderscheid te maken tussen kleine en grote uitgeverijen, of om in ieder geval speciaal voor kleine uitgeverijen een sectie toe te voegen met basale tips en trucs. Mogelijk doet zich hier het dilemma voor of het wenselijk is om maatregelen in de catalogus te differentieren naar grootte van uitgeverij.

 

 

De arbocoordinator bestaat ook niet

 

Op de eerste gebruikersbijeenkomst traden regelmatig spraakverwarringen op, die pas helder werden toen duidelijk werd dat de aanwezige arbocoordinatoren met grofweg drie verschillende werkwijzen werken. Het onderscheid zit in verschillende rollen en verantwoordelijkheden voor de arbocoordinator.

 

 

Reageer op dit artikel