artikel

Is 23 kilo de grens?

Veilig werken

Auteur: Piet Peeters

 

In een cassatiezaak oordeelde de Hoge Raad dat een eerder door het gerechtshof in Amsterdam afgewezen aansprakelijkheidsclaim van een door tilwerk arbeidsongeschikt geraakte medewerker opnieuw in behandeling moet worden genomen. In zijn motivatie verwees de Raad naar de artikelen 5.2 en 5.3 van het Arbobesluit en de notie van ‘algemene bekendheid’ om te beargumenteren dat de werknemer een te grote last had getild.

 

In een reactie stelde FNV Bondgenoten dat de Raad hiermee had bepaald dat werknemers dus niet meer dan 23 kilo met hun handen mogen tillen. Die grenswaarde is de uit de VS afkomstige en ook in Nederland toegepaste NIOSH-methode. Deze dient om in een gegeven tilsituatie het maximaal toelaatbare tilgewicht uit te rekenen. Onder ideale omstandigheden mag volgens deze methode met twee handen maximaal 23 kilo worden getild.

Het Arbobesluit zelf rept niet van dit gewicht, maar in de bijbehorende toelichting wordt naar de NIOSH-methode verwezen om de veilige tilgrens te bepalen. In zijn uitspraak noemde de Raad de methode expliciet om te bepalen of tilsituaties risico’s met zich meebrengen.

MKB-Nederland deelde de FNV-interpretatie van het arrest niet. Volgens de werkgeversorganisatie was de zaak niet zonder meer te vergelijken met zaken die zich in andere bedrijfstakken en onder andere omstandigheden hadden voorgedaan. Een algemene bovengrens van 23 kilo wees het af. Elke sector zou eigen tilnormen moet vaststellen.

De bovengrens van de NIOSH-methode is dus duidelijk omstreden. Bestaat er wel een wettelijk maximum tilgewicht? “Nee, in algemene zin bestaat dat niet”, aldus Marjolein Douwes van TNO. Er bestaan een aantal normen op het gebied van fysieke belasting. Op dit moment hebben maar een paar sectoren in de Arbobeleidsregels vastgelegd hoe er concreet moet worden omgegaan met tillen, zoals de bouw en kinderopvang. Verder heeft Nederland te maken met internationale normen.

MKB-Nederland ziet niets in een universele tilnorm, omdat een dergelijke norm geen rekening houdt met de verschillen tussen soorten werkzaamheden en branches. Is een universele norm derhalve mogelijk of wenselijk? Douwes: “Op basis van de huidige stand van wetenschap is het goed mogelijk om een grenswaarde aan te geven. Die ligt rond de 23-25 kilo, waarbij moet worden aangetekend dat de NIOSH-norm van 23 kilo geldt voor 99 procent van de mannen en 75 procent van de vrouwen. Als TNO zijn we een voorstander van een norm, die voor alle sectoren geldt.”

Reageer op dit artikel