artikel

Pasjes, poortjes of privacy?

Geen categorie

Een ander probleem is dat… er niet echt een probleem is. Goed, de afgelopen jaren vonden er gruwelijke incidenten plaats toen scholieren en studenten om zich heen begonnen te schieten. Maar dat was in Duitsland, Finland of de Verenigde Staten, niet in Nederland. En natuurlijk, jaren geleden werd op het Terra College een docent vermoord door een van de leerlingen. Maar dat was op een mbo, niet op een hbo of universiteit. Hier is het publiek ouder, hoger opgeleid en hopelijk ook wat verstandiger. Ook tijdens de discussie komen er geen gruwelverhalen boven tafel. De deelnemers melden hoogstens vijf incidenten per maand. En waar gaat het dan om? Scheldpartijen omdat de een de ander zijn vriendinnetje heeft afgepakt, en een enkele keer een vechtpartij. Het valt allemaal wel mee op een instituut waar duizenden mensen studeren.

 

Maar toch zijn de deelnemers het eens: dit is geen reden om ontspannen achterover te leunen. Wat als iemand gaat schieten, of met een bom binnenkomt? Op het moment dat de kranten daar vol van staan, wil je dat je alles hebt gedaan om het te voorkomen. Het is de plicht van een onderwijsinstelling om een veilige omgeving te bieden.

 

Bij wie ligt die verantwoordelijkheid? Bij het College van Bestuur of de directie, vinden de deelnemers unaniem. Die moet zeggen: dit vinden wij belangrijk. Doet die dat ook? Nog te weinig, is de algemene mening. Een deelnemer: ‘Ik hoor nog te vaak: ‘Voor dat geld kan ik ook een nieuwe hoogleraar aantrekken.’ Een ander: ‘Vijftig procent is veiligheidsminded. Die toont zich bij alle oefeningen en volgt die vol interesse. De andere helft weet er weinig van.’

 

Hoe betrek je directies bij het onderwerp? Een oplossing luidt: ISO-normering voor sociale veiligheid. ‘Dan kun je tegen het management zeggen: het gaat om de kwaliteit van je bedrijfsprocessen.’ Een ander koppelt de veiligheid liever aan geld: ‘Er lopen hier veel studenten uit de VS rond, en dus krijg ik regelmatig de Amerikaanse ambassade aan de telefoon. ‘Hoe staat het hier met de beveiliging?’ Als ik dan geen goed verhaal heb, kiezen die studenten volgend jaar voor een andere universiteit en kost het ons veel geld. Dat is een verhaal waar directies gevoelig voor zijn.’

 

Maar je moet niet alleen naar de leiding wijzen, vinden de deelnemers, want ook medewerkers hebben hun verantwoordelijkheid. En het is de vraag of ze die ook nemen. ‘Ze zijn heel naief’, meent een veiligheidskundige. ‘Als ik tussen de middag binnenloop, kan ik alles meenemen: persoonlijke administratie, examengegevens. Dan vraag ik ze: waarom doe je thuis alles op slot, en hier niet?’

 

Een tijdje richt de discussie zich op de voor- en nadelen van gedragscodes. ‘Als een medewerker de pc aanzet’, zo meent een deelnemer, ‘moet hij een scherm krijgen met de normen en waarden van de organisatie (onder andere je kamer goed afsluiten). En iedere keer moet hij ook op ja klikken.’ Anderen zien daar niets in: ‘Dan wordt dat een automatisme, net zoals hersenloos ja zeggen tegen de gebruiksvoorwaarden bij het downloaden.’ De oplossing: verspreid inderdaad een gedragscode, maar zoek naar afwisseling. Kies dus steeds voor verschillende media om die code onder de aandacht te brengen.

 

En hoe zit het met de studenten zelf? Het oordeel aan de tafel is streng: die hebben geen oog voor hun veiligheid, ze willen alleen zo snel mogelijk door hun studie heen. Daarbij zijn sommigen zelfs uitgesproken recalcitrant. ‘Als de beveiligers bij natuurkunde vragen of mensen hun tas willen leeghalen, is dat geen probleem. Maar een rechtenstudent vraagt onmiddellijk: ‘Waar staat dat dan?’’ Ook hun gevoel voor humor wijkt af. ‘Als ik hier een bommelding doorkrijg, vraag ik eerst na of het tentamenweek is’, vertelt een van de veiligheidskundigen.

 

‘Meestal is dat inderdaad het geval.’

 

Hoe kun je studenten benaderen om ernstige incidenten te voorkomen? Een tip: zet niets op het intranet; daar kijken ze niet op. Ze halen alle Informatie van het zogenoemde blackboard.

 

Is het een goede zaak dat iedereen gewoon een hogeschool of universiteit in loopt? Of moet er toch een pasjessysteem komen? Het blijft een dilemma. Maar een deelnemer heeft het elegant opgelost. ‘Ik zeg gewoon dat iedereen een pas krijgt voor alles: de practicumzalen, de locker, de kantine en de sportfaciliteiten. En o ja, ook om uberhaupt binnen te komen. Als je het zo brengt, schep je draagvlak. Oke, meestal is er een docent die dwarsligt: ‘Ik werk hier al dertig jaar, en nu zou ik nog…!’ Maar dan zeg ik: ‘U krijgt een Goldcard. En die geeft recht op een gratis parkeerplaats.’ Probleem opgelost.’

 

DE DEELNEMERS

 

De bijeenkomst stond onder leiding van Jan Verkaar, security & safety consultant en eigenaar van SFS – Consultancy in Montfoort, die tevens betrokken is geweest bij de huidige opzet van het Platform Beveiligingsmanagers Nederlandse Universiteiten.

 

De deelnemers waren: Mike van Drongelen (Hoofd Veiligheid & Beveiliging, IT en V Hogeschool van Amsterdam), Daaf Louwerse (Veiligheidskundige Fontys Hogescholen), Henny Wolthuis (Hoofd Veiligheid, beveiliging en bedrijfshulpverlening De Haagse Hogeschool), Timo Stortenbeker (Manager Safety & Security Hogeschool INHolland), Mirjam Jahnke (Hoofd Bedrijfsbeveiliging en Bedrijfshulpverlening TU Eindhoven), Andre Morsman (Manager Beveiliging Universiteit Leiden), Michiel van den Berge en Boy Janssen (studenten Avans Hogeschool Den Bosch), Ad Blox en Monika Bauer (ISS Security & Services)

 

 

Reageer op dit artikel