artikel

Privé werkt mee op de werkvloer

Geen categorie

Helemaal onverwacht komt het niet. Marks verhaal begint in het voorjaar van 2005, wanneer de vakantie eindigt in een Belgisch ziekenhuis. Na een acute opname is Marks vrouw een maand aan een ziekenhuisbed van onze zuiderburen gekluisterd, voor zij mag worden overgeplaatst naar Nederland. Terwijl zijn vrouw revalideert, pakt Mark langzaam maar zeker zijn baan weer op. Eenmaal thuis blijkt zijn vrouw veel zorg nodig te hebben. Met zijn fulltime baan heeft Mark de tijd niet om haar die te geven. Zijn vakantiedagen vliegen er doorheen en hij raakt oververmoeid, niet in de laatste plaats door het extra regelwerk.

 

Marks werkgever neemt Bert van Seters in de arm. Van Seters:’Na de situatie in ogenschouw te hebben genomen, bleek lastenverlichting de meest logische oplossing. Onbetaald zorgverlof was geen optie, dus ik stelde de werkgever voor dat Mark minder zou gaan werken en dat ze de kosten daarvan zouden delen. Verder adviseerde ik huishoudelijke hulp en psychische ondersteuning. Helaas kwam dit alles moeizaam van de grond. Het bedrijf is met circa veertig werknemers niet zo groot en Mark doet gespecialiseerd werk waarbij hij niet zomaar vervangen kon worden’.

 

In apriI 2006 wordt het Mark te veel en meldt hij zich ziek. Na enkele maanden thuis en gesprekken met een psycholoog gaat hij weer in beperkte mate aan het werk. De echte redding komt begin 2007 in de vorm van het Persoonsgebonden Budget (PGB). Zijn vrouw kan hem hiermee in dienst nemen als mantelzorger. In goed overleg met zij n werkgever spreekt hij af minder en deels thuis te gaan werken.

 

‘Met de toetreding van vrouwen op de arbeidsmarkt, zullen er steeds meer gezinnen met twee kostwinners zijn; zegt Van Seters. ‘Een langdurig ziek gezinslid stelt het gezin direct voor een probleem, terwijl dit voorheen meestal kon

 

worden opgelost. Ook werken mensen tot op hogere leeftijd door. Het gevolg daarvan is dat mensen op oudere leeftijd geen tijd hebben om mantelzorgtaken te verrichten, terwijl ziekte en aandoeningen in hun omgeving wel toenemen:Van Seters geeft aan dat de overheid mantelzorg stimuleert door ernaar te streven dat mensen zo lang mogelijk thuis blijven wonen. Maar tegelijkertijd heeft diezelfde overheid de thuiszorg geprivatiseerd, met een verschraling van de dienstverlening tot gevolg.

 

Ais bedrijfsarts kan Van Seters als een van de eersten signaleren dat een mantelzorger in de knel komt. Een werknemer verzuimt bijvoorbeeld vaker dan voorheen of hij toont minder belangstelling voor wat er op de werkvloer speelt.

 

Van Seters heeft geen pasklare oplossing voor overbelaste mantelzorgers. ‘Bemiddelen tussen de werknemer en werkgever werkt vaak het best. Niet alleen de werkgever hoeft voor een oplossing te zorgen. Het is reeel dat ook de werknemer een bijdrage levert. Daarnaast stuur ik aan op psychische ondersteuning, zodat de overbelaste werknemer zijn verhaal kwijt kan’.

 

Mantelzorgers kunnen ook een beroep doen op een van de vele ‘steunpunten mantelzorg’ die Nederland rijk is. Zij bieden een luisterend oor, brengen mantelzorgers met elkaar in contact en organiseren workshops. De tijd dat een mantelzorger puur zorgtaken verricht is voorbij. Hij moet stevig in zijn schoenen staan om zijn wensen door de versnipperde Nederlandse zorgwereld te loodsen. Indicaties, zorgaanvragen, verlofregelingen, verzekeringen; een mantelzorger dient van alle markten thuis te zijn.

 

Het regelwerk dat bij mantelzorg komt kijken, is vaak de overbelastende factor. Veel mantelzorgers raken verstrikt in tijdrovende procedures en wet- en regelgeving. Dit regelwerk dient bovendien tijdens kantooruren te gebeuren. In combinatie met een baan levert dit veel stress op. Juist daarin schiet het reguliere zorgaanbod tekort. Voor een mantelzorger die door de bomen het bos niet meer ziet, is een luisterend oor fijn. Iemand die de weg voor hem of haar uitstippelt, zorgt voor opluchting.

 

Op basis van dit gegeven is bureau Taps in Zorg en Welzijn vijfjaar geleden gestart met het nieuwe beroep Mantelzorgmakelaar. Deze persoon neemt de regeltaken van mantelzorgers over. Kan deze ook overnemen, door het interdisciplinaire karakter van de functie. Een mantelzorgmakelaar is thuis in de zorg, maar eveneens op de gebieden van arbeid, wet- en regelgeving, wonen, et cetera.

 

Mantelzorgers kunnen dus rekenen op een complete oplossing voor hun zorgvraagstuk. Ook een werkgever kan op eigen initiatief of op advies van de bedrijfsarts een mantelzorgmakelaar aantrekken. Deze werkt extern en op declaratiebasis. Ais de overbelaste werknemer verzekerd is voor de diensten van een mantelzorgmakelaar, kost het de werkgever zelfs niets. Eenmaal aan de slag brengt de mantelzorgmakelaar de zorgtaken en het arbeidsleven van de werknemer opnieuw in evenwicht. De werkgever bespaart zich zo de kosten van ziekteverzuim. Een ander voordeel is dat de kennis van diens functie niet verloren gaat.

 

Het niet kunnen missen van een werknemer, was ook voor de werkgever van Mark uit het praktijkvoorbeeld de bottleneck. Van Seters:’Frank en zijn vrouw zouden zeker baat hebben gehad bij de diensten van een mantelzorgmakelaar. Ik ben blij dat het nu allemaal is geregeld, maar die zou hen van veel regelwerk hebben kunnen verlossen’.

 

Voorkomen is beter van genezen

 

Signalen van mantelzorgers:

 

Regelmatig verzuim

 

Tekenen van overbelasting

 

Verminderde concentratie en/of betrokkenheid

 

Tips voor preventiemedewerkers:

 

Voor het beleid:

 

Introduceer een mantelzorgbewust personeelsbeleid

 

Schenk regelmatig aandacht aan het thema, bijvoorbeeld via het personeelsblad

 

Bij verzuim:

 

Vraag door naar de oorzaak van het verzuim

 

Vraag naar de ingezette hulpbronnen

 

Pas de verlofregels toe

 

Maak afspraken voor de korte termijn

 

Zet tijdig de mantelzorgmakelaar in

 

 

Kijk voor meer informatie op www.mantelzorgmakelaar.nl Voor de cursus ‘Arbeid en mantelzorg: dilemma’s en mogelijkheden; zie Agenda pag.19

 

Reageer op dit artikel