artikel

Veiligheid op het water

Geen categorie

Het redden van mens en dier, in nautisch jargon Search and Rescue, op zee en op het ruime binnenwater, staat onder de operationele leiding van de Kustwacht. Die geeft 95% van alle noodmeldingen op het water door aan Knrm, via het P2000 alarmeringssysteem. Maar de Kustwacht komt in de hele Wet op de veiligheidsregio’s en de toelichting niet voor.

 

De Kustwacht opereert onder de bestuurlijke verantwoordelijkheid van de burgemeester van de desbetreffende gemeente, conform de Sarbeschikking. Het ruime binnenwater is weliswaar ingedeeld in gemeentegrenzen (en dus veiligheidsregio’s), maar de dynamiek van het water kent geen grenzen en vraagt om een bovenregionale incidentbestrijdingsorganisatie per samenhangend watersysteem. In dit geval de Waddenzee, het iJsselmeer, de Westerschelde, enz. De nieuwe Wet op de veiligheidsregio’s moet dus ruimte bieden voor vastlegging van verantwoordelijkheden op bovenregionaal niveau, zodat de bestaande systematiek gehandhaafd kan blijven.

 

In een waterrijk land als Nederland is het opmerkelijk dat in de handboeken rampenbestrijding geen beschrijving voor een incidentbestrijding op het ruime binnenwater is opgenomen. Ook in het wetsvoorstel op de veiligheidsregio’s ontbreken op dit moment nog essentiele onderdelen voor een efficiente aanpak van incidenten op het water.

 

In Nederland zijn 25 veiligheidsregio’s. Een veiligheidsregio is een gebied waarin verscheidene besturen en diensten samenwerken op het terrein van brandweerzorg, rampenbeheersing, crisisbeheersing, geneeskundige hulpverlening bij ongevallen en rampen (GHOR) en handhaving van de openbare orde en veiligheid. Daarvoor geldt een indeling die overeenkomt met die van de politieregio’s. De KNRM is actief in 16 van de 25 veiligheidsregio’s. In de conceptwet op de veiligheidsregio’s staat in de memorie van toelichting de aanbeveling aan besturen van veiligheidsregio’s ook afspraken te maken met private partijen zoals de Koninklijke Nederlandse Redding Maatschappij. Dat de KNRM genoemd wordt in deze memorie van toelichting, is een erkenning van haar unieke positie als professionele hulpverleningsorganisatie voor het redden van mens en dier op de Noordzee en het ruime binnenwater, Waddenzee, IJsselmeer inclusief randmeren, Zeeuwse en Zuid-Hollandse stromen. Voor het deelproces ‘redden van mens en dier op het ruime binnenwater’ ligt de hulpverlening bij de KNRM, maar ook bij reddingbrigades en particuliere bergingsmaatschappijen.

 

De KNRM is een slagvaardige, uitvoerende hulpverleningsorganisatie, die 24 uur per dag binnen tien minuten inzetbaar is. Voor de Kustwacht, die de operationele leiding over Search and Rescue heeft, is zij de betrouwbaarste partner, met de meeste kennis en ervaring voor hulpverlening en redding op het water.

 

de redding maatschappij onderschrijft de zorg zoals beschreven vanuit het project Waterrand, over tegenstrijdige wet- en regelgeving op het gebied van het redden van mens en dier. Vanuit de huidige brandweerwet en straks de Wet op de veiligheidsregio’s is de brandweer ook in het verantwoordelijkheidsgebied van de Kustwacht en KNRM verantwoordelijk voor het deelproces ‘redden van mens en dier’. Maar die beschikt niet over de kennis, kunde en middelen om dat onder alle omstandigheden uit te voeren. Het toevoegen van de Kustwacht als partner voorkomt dubbelzinnigheid in de operationele uitvoering van de nieuwe wet.

 

Bijna duizend mannen en vrouwen zetten zich in voor de KNRM. Heel veel dagen per jaar. Voor echte reddingen en voor hulpverlening. Maar ook voor onderhoud aan materieel en voor opleidingen en oefeningen. De vergoeding bedraagt € 1,25 per uur en, als het meezit, een dankbare hand van iemand die hulp kreeg. Juist om dat laatste is het de meesten te doen.

 

 

In 2007 voeren de reddingboten bijna 1800 keer uit en zetten meer dan 3400 mensen weer veilig aan wal. Van de acties betrof 73% de pleziervaart.

 

 

Ook directeur Roemer Boogaard onderkent de dubbelzinnigheid: ‘We werken steeds meer samen met ambulancediensten en brandweer, maar zijn toch een buitenbeentje doordat we werken met onbezoldigde mensen. Dan wijzen wij erop dat we niet alleen op professioneel niveau opereren, maar ook het pluspunt hebben van een potentieel dat zo nodig 24/7 oproepbaar is. Drijft er op zaterdagmiddag om drie uur een stoffelijk overschot op het IJsselmeer, dan is dat in principe een taak voor de KlPD. Die kunnen echter niet binnen een, twee of zelfs drie uur ter plaatse te zijn. Wij drukken op een knop en tien minuten later vaart er een schip uit. Oneigenlijke taken, maar wel ten dienste van het publiek: het is beslist geen pretje om tijdens je pleziervaart een lijk te zien drijven. Dat is maar een voorbeeld van overheidsdenken dat niet helemaal klopt. Er is een brandweerwet, er is een ambulancewet, maar er is geen KNRM-wet. Dat hoeft ook niet, maar we willen wel erkenning van onze rol. Gelukkig staan we inmiddels in de wetteksten genoemd, samen met bijvoorbeeld het Rode Kruis en Reddingbrigade Nederland.’

 

De slagkracht van de KNRM, samen met de Kustwacht, de Reddingsbrigades en andere private vrijwilligersorganisaties, moet ingebed kunnen worden in de veiligheidsregio’s. De Wet op de veiligheidsregio’s biedt deze mogelijkheid aan de operationeel en bestuurlijk leidinggevenden. De bundeling van kracht, kennis en kunde staat garant voor het beste en betrouwbaarste resultaat in incidentbestrijding op het water. Daarom schrijven de KNRM en de Kustwacht een convenant dat toepasbaar is voor alle veiligheidsregio’s aangaande de hulpverlening op het water.

 

Info Kijk op www.knrm.nl voor meer informatie.

 

Reageer op dit artikel