nieuws

Mentale veerkracht trainen doe je zo

Gezond werken

Managers en medewerkers ervaren in de praktijk steeds meer eisen en steeds minder regie op hun arbeidsbelasting. Zelf uw mentale veerkracht beïnvloeden, hoe doet u dat? Bij uzelf en bij uw medewerkers? Bedrijfsartsen en GZ-psychologen geven 5 tips.

Mentale veerkracht trainen doe je zo

Opdrachten veranderen en vragen ook om andere vaardigheden en competenties. Daarbij gaan de eisen telkens omhoog. Gevolg: de werkstress stijgt en de arbeidsbelasting neemt toe. Houd de regie op uw eigen weerbaarheid door zelf aan uw mentale veerkracht te werken. Daarom: 5 tips om uw mentale veerkracht te trainen.

1. Durf niks te doen: zonder rust geen prestatie

Ledigheid is des duivels oorkussen. Werk gaat voor het meisje. De Nederlandse taal zit vol uitdrukkingen die duidelijk maken dat luieren uit den boze is. Ons calvinistische arbeidsethos zit ons in de weg: we durven geen rust te nemen, staan het onszelf en anderen niet toe om het af en toe wat rustiger aan te doen. Terwijl bekend is dat altijd hard doorwerken niet effectief is. Juist de balans tussen spanning en ontspanning levert de meeste mentale veerkracht op. Durf niets te doen, durf vrij te nemen, zou dan ook het motto moeten zijn voor managers en hun medewerkers.

> LEES OOK: Durf los te laten, zegt Allard Droste

Joop Zoetemelk wist het al: “De Tour de France win je in bed”

In de topsport hanteert men dit principe al langer. Joop Zoetemelk wist het al: “De Tour win je in bed”. Managers zouden zichzelf en hun medewerkers ook vaker rust moeten gunnen. Zeker als ze weten dat er binnenkort weer een groot project aan zit te komen dat een tijd lang heel veel van iedereen zal vragen. Ook ‘corporate atleten’ hebben af en toe rust nodig, om overbelasting te voorkomen.

2. Gezond leven is hot (en goed voor uw mentale veerkracht)

Het allerbelangrijkste recept om de eigen mentale veerkracht te vergroten, zowel privé als op het werk, is in theorie zeer eenvoudig: gezond leven. We onderschatten stelselmatig de positieve effecten op gezondheid en productiviteit van voldoende bewegen, gevarieerd eten en voldoende slapen. Maar uit onderzoek weten we dat de productiviteit van werknemers louter door gezond te leven met 10 tot 15 procent stijgt.

Een groep hoger opgeleide managers ging samen werken aan gezonder gedrag. Het effect: hun ervaren én de gemeten gezondheid verbeterden. Maar daarnaast nam ook het aantal declarabele uren toe met gemiddeld twee uur per week. Boekverkoopcijfers en krantenartikelen laten zien dat er steeds meer interesse is in gezonder leven. Gezond leven is hot!

3. Plan slim en zet af en toe een kruis in uw agenda

Een volle agenda oogt ‘lekker druk’, maar beïnvloedt de productiviteit negatief

Een goede planning en consequente agendavoering helpen om gefocust, energiek en veerkrachtig in het werk te staan. Veel managers hebben echter de hele dag vol gepland met back-to-back meetings.

Dit oogt wellicht ‘lekker druk’, maar heeft een negatief effect op de productiviteit. Ze komen vaak te laat, zijn onvoldoende voorbereid en zitten tijdens meetings nog hun mail te beantwoorden. Logisch, want de voorgaande meeting leverde actiepunten op. En dan zijn er nog de andere e-mails die op antwoord wachten of onvoorziene omstandigheden die aandacht vragen.

> LEES OOK: Praktisch en productief plannen: 6 tips

Na een intensieve meeting een kruis in de agenda zetten, helpt al enorm. Ook al staat dat kruis maar voor een kwartier. Iedereen die lange werkweken draait kan overeind blijven door op meerdere momenten van de dag even ruimte in zijn agenda te creëren voor rust. De effectiviteit gaat daardoor zelfs omhoog.

4. Herken het gedrag, ken de risico’s

Managers zijn te trainen in het herkennen van risico’s op verminderde mentale veerkracht bij medewerkers. Want de negatieve effecten van teveel werkstress dienen zich meestal ruim van tevoren aan. Een goede indicator is veranderend gedrag. Het denken van mensen verandert: ze reageren verstrooid, vergeten dingen. Ook hun emotie verandert: ze reageren eerder geïrriteerd, zijn ontevreden. Dit weerspiegelt zich vaak in gedrag buiten de reguliere bedrijfstijden: iemand zit steeds vaker te werken op ongebruikelijke momenten, drinkt meer, slaapt minder, komt ongeschoren of minder verzorgd op het werk. Ook lichamelijke klachten zoals rugklachten, hoofdpijn, gewichtstoename of gewichtsverlies zijn signalen dat er iets niet goed gaat.

De risico’s zijn extra groot bij zogenoemde ‘insecure overachievers’. Dit zijn veelal jonge en hoogopgeleid medewerkers die bij elke taak voor een tien gaan, ook waar een zes volstaat. Onzeker als ze zijn, is het hun belangrijkste doel om geen fouten te maken. Hun ‘overachievement’ heeft grote gevolgen, want deze mensen hebben het altijd te druk en lopen een groot risico op termijn ‘om te vallen’.

> LEES OOK: Recht op onbereikbaarheid? Aanpak werkstress maatwerk!

5. Ga het gesprek aan met medewerkers

Hoe iemand de zwaarte van zijn werk ervaart, ligt mede aan zijn persoonlijkheid en mindset

Iedere medewerker is anders. Hoe iemand de zwaarte van zijn werk ervaart, wordt mede bepaald door zijn mindset en persoonlijkheid. Is iemand flexibel, gericht op innovatie of juist meer behoudend en gericht op regels en afspraken? Precies om die reden kunnen managers de weerbaarheid van medewerkers vergroten door open het gesprek met hen aan te gaan. De manier waarop is wel heel belangrijk.

Waarom-vragen werken niet: die klinken beschuldigend en brengen de medewerker in het defensief. Hoe- en wat-vragen zijn veel effectiever. Dus: hoe komt het dat je te weinig energie hebt of het te druk hebt? Wat belemmert je om iets af te krijgen? Door de vraag zo te stellen ontstaat ruimte voor persoonlijke redenen of achtergronden. Dan blijkt bijvoorbeeld dat de levensfase waarin iemand zit voor spanning zorgt, met opgroeiende kleine kinderen. Of wordt duidelijk dat iemand door de veranderde omgeving of marktvraag vaardigheden mist en hierdoor steeds weer in de knel komt.

> LEES OOK: Werkdruk hanteerbaar met werkdrukbalans (casus)

Zodra de achtergrond van het probleem duidelijk is, is ook oplossingsgerichte hulp mogelijk. Daardoor kunnen mensen hun gedrag veranderen. Hierbij is het zaak om een goede afweging te maken. Wat kun je als manager zelf doen en wat laat je liever aan een gespecialiseerde professional over – een vitaliteitscoach, trainer, psycholoog of diëtist. Net als bij ieder ander veranderingsproces geldt ook hier: neem de tijd, maar stel wel duidelijke doelen en monitor die.

Dit artikel werd eerder gepubliceerd op de site van Arbo Unie.

 

mentale veerkracht

> TIP: de opleiding Werkdrukmanagement en PSA

Reageer op dit artikel