artikel

Chinese Export of Collectieve Ergernis?

Persoonlijke beschermingsmiddelen

Een lastig dilemma dus voor eerdergenoemde werkgever die net een goede prijs heeft bedongen voor een gros zwarte zichtbaarheidsvesten. Zijn twijfel maakt plaats voor wantrouwen. Toch maar niet doen dus?

 

Misschien toch wel. Een telefoontje naar de Arbeidsinspectie leert dat de overheid wel vertrouwen heeft in Chinese waar. Of, zoals woordvoerder Magda de Vetten het verwoordt: ‘Wij hebben geen reden om aan te nemen dat persoonlijke beschermingsmiddelen uit het Verre Oosten van mindere kwaliteit zijn. Kijk, als dat zo was, zouden we klachten binnenkrijgen, zowel van importeurs als van eindgebruikers. Bovendien zouden we bij controles veel ondeugdelijke Chinese spullen aantreffen. En dat gebeurt niet. Sterker nog: we horen ook niets van onze collega-arbeidsinspecties in andere landen.’

 

Dat laatste is volgens haar veelzeggend. ‘In Engeland, Frankrijk en Duitsland controleren ze PBM’s veel actiever dan bij ons. Wij kijken alleen of de middelen die we bij bedrijfscontroles aantreffen, in orde zijn. Daar nemen de inspecties ook steekproeven bij de PBM-fabrikant, of bij de leverancier en de importeur. Als ze daar heel veel Chinese vesten of schoenen zouden afkeuren, hadden ze dat aan ons doorgegeven. Daar hebben we afspraken over gemaakt.’

 

Dit is natuurlijk wat de weifelende werkgever wil horen. Een overheid die zegt dat we ons geen zorgen hoeven te maken. Wat is erop tegen een vrachtwagen voor te laten rijden en een paar Chinese handelaren los te maken?

 

Helaas. Met een ding heeft onze werkgever geen rekening gehouden. Zodra de producten van eigenaar wisselen, verschuift ook de verantwoordelijkheid. Een Europese koper wordt automatisch importeur. Als het middel niet deugt, is hij degene die daarop kan worden aangesproken, niet de verre fabrikant.

 

De importeur moet bovendien een heel traject door voor hij zijn spullen op de markt kan brengen. Voordat hij een aankoop doet, moet hij een analyse uitvoeren om te kijken of zijn product voldoet aan de Europese wetgeving, en een Nederlandse gebruiksaanwijzing schrijven. Pas dan kan hij de noodzakelijke EG-verklaring van Overeenstemming bij zijn product voegen. Voor PBM’s die mogelijk levensreddend zijn, zoals zichtbaarheidskleding, is ook een verklaring van een onafhankelijke keuringsinstantie nodig, een zogeheten Notified Body. Alleen een importeur die deze stappen heeft doorlopen, mag zijn product voorzien van een CE-markering. Hiermee geeft hij aan dat het product voldoet aan de essentiele vereisten op het gebied van veiligheid, gezondheid en milieu van de betreffende richtlijn(en).

 

Dat is niet het enige waar de bonafide importeur veel tijd aan kwijt is. Verstraeten: ‘Zo moet je goede afspraken maken met fabrikanten, en als de producten uiteindelijk bij je binnenkomen, moet je een deugdelijke ingangscontrole uitvoeren. Zelfs als je werkt met fabrikanten die ‘ISO’-gecertificeerd zijn, moet je ervoor zorgen dat de jaarlijkse audits in orde zijn, en de vernieuwing van het certificaat. Heel lastig, vooral als je daar geen contactpersoon hebt.’

 

CONTROLES

 

Voorlopig zal de Arbeidsinspectie geen controles uitvoeren bij de leverancier, importeur of fabrikant.

 

Woordvoerder Magda de Vetten: ‘We zullen ons in 2006 vooral bezighouden met de veiligheid van machines bij bedrijven. Meer bronbeleid dus. In 2007 komen we daar toe aan de PBM’s.’ Ondertussen ligt de controle van levensreddende middelen volgens haar bij de Notified Bodies. ‘Die moeten regelmatig steekproeven nemen van ladingen producten. En ze zijn verplicht elk jaar een survey uit te voeren. Zodra de productie wordt verplaatst, moeten zij toezien op een nieuwe CE-markering.’

 

 

Nee, dat is een verantwoordelijkheid die de werkgever uit het voorbeeld liever niet op zich laadt. De hesjes blijven dus in Dusseldorf. Maar als hij terug is in Nederland, krijgt hij de vooroorlogse prijzen niet uit zijn hoofd. Wat is erop tegen een Europese importeur in te schakelen? Misschien is het mogelijk dezelfde Chinese kleding of schoenen via hem te bestellen.

 

De mogelijkheden zijn er, erkent Hans de Wit, directeur van Safetyline, een Nederlandse leverancier van ‘normaal’ geprijsde veiligheidsschoenen. Hij ziet het marktaandeel van de Chinese producten gigantisch groeien. ‘Allerlei importeurs zoeken de marges op en vinden in China een fabriek die het product wil maken zoals zij het willen. Als het dan hier in het pakhuis ligt, wil het nog wel eens voorkomen dat ze plotseling geld nodig hebben. Dan gaat een hele partij voor de kostprijs de markt op.’

 

Ook volgens Ronald Boerboom van Notified Body TNO Textiel zoeken de importeurs de marges op, maar volgens hem zijn het vooral de marges van de wet. ‘Ik zie hier veel handelaren met haast. Lieden die een gat in de markt hebben gezien en heel snel heel veel geld verdienen. Ze willen vaak zichtbaarheidskleding gaan verkopen uit verre landen, waarvan de papieren niet in orde zijn. Er zit bijvoorbeeld een rapport bij van een Notified Body die wij niet erkennen.’

 

Hoe denkt Verstraeten van branchevereniging AVAG hierover? Steekt hij zijn hand in het vuur voor de integriteit van zijn leden? Hij begint te lachen. ‘Dat zou wel moeten, he?’ Na een korte stilte: ‘Inderdaad, ik denk dat al onze leden zich aan de regels houden. Wij geven ze veel voorlichting en trainingen over regelgeving en CE-markeringen. En binnen onze statuten verplichten de leden zich alleen PBM’s te leveren conform de richtlijn 89/686/EEG. We hebben ook een geschillencommissie binnen de AVAG waar eventuele problemen op dit gebied aangekaart kunnen worden.’

 

Wel houdt Verstraeten het voor mogelijk dat andere, kleinere importeurs wellicht niet in de gaten hebben dat er papieren ontbreken. ‘Vergeet niet dat ongeveer vijftig procent van de importeurs bij ons is aangesloten. Die andere helft, daar hebben we geen zicht op.’

 

Maar dit is niet wat de werkgever wil horen. Hij heeft net de folder binnengekregen. Vijfhonderd veiligheidsschoenen voor € 8,50 per paar, tweehonderd zichtbaarheidsvesten a € 4,95. De papieren van de importeur lijken in orde. Moet hij het nu doen of niet?

 

‘Het kan nooit hoge kwaliteit zijn’, zegt Boerboom van TNO Textiel. ‘Noem in elk geval een paar EN-normen. Als de importeur dan glazig gaat kijken, valt hij door de mand.’

 

Ook Van der Minne is niet enthousiast. Maar hij benadrukt dat de afnemer van de wet slechts op twee zaken hoeft te letten. ‘Hij moet nagaan of er een Nederlandse gebruiksaanwijzing bij zit en een CE-markering. Nee, die verklaring van de Notified Body, dat is zijn verantwoordelijkheid niet. Maar ik denk niet dat zulke goedkope hesjes of schoenen van goede kwaliteit kunnen zijn.’

 

‘Inderdaad’, zegt De Wit van Safetyline. ‘Kijk, ik persoonlijk geloof echt wel dat die Chinezen aan de regels voldoen. Ze kunnen hun schoenen goedkoper maken. De lonen zijn daar lager en fabrikanten hoeven nauwelijks met het milieu rekening te houden. Maar of het ook schoenen zijn die lekker zitten, dat denk ik niet. Ze zullen ook vochtig worden en na een paar maanden kun je ze weggooien. Ze hebben daar niet de technologie om hun producten te maken volgens de nieuwste inzichten. Niet kopen dus.’

 

Maar nu krijgt het verhaal een bittere twist. Want onze werkgever blijkt niet geinteresseerd in de lange termijn, of zelfs maar in het welzijn van zijn medewerker. Hij zet dus zijn handtekening onder het koopcontract en gaat tevreden naar huis. Terecht?

 

‘Dat is maar de vraag’, zegt Rob Poort, zelfstandig jurist en veiligheidskundige. ‘Kijk, als die CE-markering in orde is, kan de Arbeidsinspectie je in beginsel niets maken. Maar wat als een van je werknemers een ongeluk krijgt omdat zijn schoenen niet deugen? Als hij door het zuur loopt en zijn voeten verbrandt omdat de zolen oplossen? Het is nog niet gebeurd, maar zo’n man kan een claim indienen. Natuurlijk, de werkgever kan dan wijzen op de CE-markering op zijn schoenen. Maar dan zou de rechter best eens naar de prijzen kunnen kijken, en die de werkgever voor de voeten kunnen werpen. Een deugdelijk zichtbaarheidsvest van € 3,95? Een paar veiligheidsschoenen dat aan de norm voldoet voor € 8,50? Mijnheer, kom nou toch!’

 

MEER WETEN OVER CE-MARKERING?

 

http://www.vrom.nl/pagina.html?id=9917

 

http://www.evd.nl/CE-markering

 

www.safetysign.nl

 

 

Reageer op dit artikel