artikel

Met plezier presenteren kunt u leren

Persoonlijke ontwikkeling

Apetrots bent u op het adviesrapport dat u heeft geschreven. U heeft de vraag van de klant beantwoord door een gedegen onderzoek te doen. Maar nu moet u het ook nog even presenteren … o jee. Maar presenteren kunt u leren.

Met plezier presenteren kunt u leren

U heeft verbeteradviezen geformuleerd die hout snijden. De contactpersoon van HR is blij met het rapport. Zo blij dat ze u vroeg om het zelf ‘eventjes’ te presenteren aan de directie. “Want jij kunt het zo goed verwoorden.”

En daar staat u dan. Uw presentatie tot in de puntjes voorbereid, de beamer gedubbelcheckt en toch als de dood dat u wat gaat vergeten. En dat er dan van die mooie zinnen in uw hoofd weinig meer overblijft …

Meer ontspanning bij presenteren is te leren

> TIP: Edith Groenendaal en Rob Verkerke verzorgen een keuzesessie op het Landelijk Arbocongres.

Herkenbaar? Waarschijnlijk wel. Want uit onderzoek blijkt dat 95 procent van de mensen het weleens lastig vindt om te spreken voor een groep. Een beetje de zenuwen hebben is niet erg, want onder spanning ontstaan hele mooie dingen. Toch levert het u veel op om de ergste spanning weg te nemen. Het mooie is: meer plezier en ontspanning in uw presentatie valt te leren. Het belangrijkste is dat het ‘klopt’.

 

Presenteren: zorg dat uw boodschap klopt

U heeft als adviseur een advies geschreven waar u trots op bent en waar u achter staat. Maar doordat u het moeilijk vindt om het advies ook verbaal over te brengen, doet u afbreuk aan de inhoud. Een directie heeft niet altijd tijd, zin of geduld om een heel rapport te lezen. Maar nu maakt die directie wel tijd vrij om even naar u te komen luisteren. In zo’n geval is de mondelinge presentatie dus zeker zo belangrijk als de schriftelijke. Stel u daarbij de vraag: hoe breng ik mijn boodschap zo over dat het mijn opdrachtgever tot actie aanzet?

Een goed verhaal werkt ook zonder hulpmiddelen

Een goede voorbereiding is belangrijk. Niet in die zin dat de beamer werkt en de PowerPoint in orde is. Het gaat om het verhaal, zoals dat al in u als spreker zit. Dat is wat ertoe doet. En dat verhaal moet er ook zonder hulpmiddelen uit komen.

Hoe bereidt u als adviseur uw verhaal nu goed voor? Dat begint met weten wie uw publiek is. Oftewel: aan wie gaat u het verhaal vertellen? Het maakt ook uit wat het doel van uw presentatie is: informeren, overtuigen of tot actie aanzetten. Is het uw bedoeling om een directie aan te zetten tot actie? Of wilt u juist informatie overdragen aan een volle congreszaal? Ongeacht uw doel is het belangrijk dat het publiek u vertrouwt en dat het wat u zegt geloofwaardig vindt. Zodat het gevoel ontstaat dat uw presentatie klopt.

Voorbeelden uit de praktijk

Onlangs waren we op een congres waar een kopstuk uit Arboland een theoretisch kader schetste. Althans, dat probeerde hij. Hij was eigenlijk vooral aan het knikken naar een assistente dat de volgende sheet in beeld mocht, waar hij vervolgens voor ging staan. Hierna kwam een ondernemer, met alleen een headset als hulpmiddel. Deze man vertelde een verhaal uit de praktijk. Van deze tweede man weten we nog hoe hij heet en wat zijn boodschap was. Voor de eerste, het kopstuk, moeten we echt gaan googelen. Een ander voorbeeld uit de praktijk: we waren op een bijeenkomst voor bijscholing van onze beroepsvereniging. De spreker begon met het uitdelen van zijn nieuwe boek. Dat was een leuke en pakkende start. Maar het verhaal dat volgde was saai en zonder praktijkvoorbeelden. Het is zeer de vraag of we het boek ooit open zullen slaan en zijn theorie zullen gebruiken.

> MEER WETEN? Landelijk Arbo Congres

Maak contact met het publiek voordat u begint

Een goed begin is het halve werk. Voordat u begint maakt u daarom al contact met uw publiek. Dat kan heel eenvoudig door de mensen aan te kijken of gedag te zeggen bij binnenkomst. Vanuit dit contact start u uw presentatie. In een grote zaal doet u dat door met een open blik de zaal in te kijken. Bij een kleinere groep kunt u eventueel eerst iedereen persoonlijk welkom heten. Tijdens uw presentatie houdt u dit contact vast. Stel u vervolgens open en laat u zien, door wat u vertelt over het onderwerp vanuit uw visie en ervaringen. Dan volgen de toehoorders vanzelf.

> LEES OOK: Sprekersbewustzijn, daar draait uw presentatie om

Met plezier presenteren kunt u leren

De retoriek van Aristoteles: logos, pathos en ethos

Dat vertrouwen en geloof zijn verder te sturen met de inhoud, opbouw en context van uw presentatie. Uw presentatie moet namelijk ‘kloppen’. Volgens de retoriek van Aristoteles moet een goed verhaal logos, pathos en ethos bevatten.

Logos

Een goed verhaal heeft een logische opbouw met een kop, een romp en een staart en is inhoudelijk relevant en juist. Oftewel: de structuur en de feiten kloppen. Mensen haken af als u onzin vertelt. En ook als ze u niet goed kunnen volgen doordat u van de hak op de tak springt.

Pathos

Als u mensen echt wilt bereiken, vertel dan een verhaal vanuit uw hart. Daarmee raakt u de ander en blijft de inhoud van uw verhaal veel beter ‘hangen’. Daarnaast herinnert uw publiek zich de brenger van de boodschap beter en heeft het bij die boodschapper – bij u dus – een positieve associatie. En dat is wat u wilt als u als adviseur wilt scoren met uw presentatie.

Zo vertelde een spreekster tijdens een presentatie over omgaan met agressie en geweld over een gewapende overval die zij zelf had meegemaakt. Niet over wat er precies was gebeurd. Maar wel over wat het met haar had gedaan en hoe het haar verdere leven had beïnvloed. Het belang van de training stond daarna geen moment meer ter discussie.

> LEES OOK: “Ik kom wel ff langs om het duidelijk te maken”

Ethos

Als u zich als spreker niet anders voordoet dan u bent en een authentiek verhaal vertelt, wekt u vertrouwen. Want u klopt bij uw verhaal. En u klopt bij de setting. Ethos is lastig uit te leggen, het zit in het moment. Stel, u bent voor een presentatie te vroeg in de stad waar u vroeger gewoond heeft. En ineens bent u terug in het verleden: met een kop koffie zien hoe deze bijzondere stad ontwaakt, net als toen. Dit moment koppelt u aan uw verhaal. Dan klopt het. Voor u en voor de ondernemers die u toespreekt en die dezelfde trots voelen voor hun stad.

Kloppend presenteren – 5 tips

Het helpt om uw rapport al ‘kloppend’ te schrijven, dus met logos, pathos en ethos.

  • Presenteren is net als acteren en zingen. Het oefenen en opwarmen van lichaam en stem en controle over de ademhaling zijn essentiële onderdelen van een boeiende presentatie. Acteurs en zangers gaan niet over één nacht ijs. Ook u als spreker moet oefenen. Zodat u zich de woorden en de zinnen eigen maakt, weet dat uw zinnen lekker lopen. Oefenen, oefenen, oefenen.
  • Leer teksten niet uit uw hoofd. Dat geeft stress door de angst om iets te vergeten en vervolgens de draad kwijt te raken. Maak liever gebruik van een mindmap of steekwoorden op kleine kaartjes. Presentatoren op tv doen niet anders. Of schrijf uw steekwoorden op een flap-over. Dat helpt ook uw publiek om de ‘logos’ vast te houden.
  • Niet rommelen als het publiek binnen komt. Zorg dat alles klaar is. Er eerder zijn dan het publiek geeft een gevoel van voorbereiding en controle. Bij binnenkomst heet u mensen welkom en schudt hen de hand. Het contact is gelegd, de verbinding gemaakt. Dat geeft rust tijdens de presentatie.
  • Raak niet in paniek als er iets misgaat. Uit onderzoek blijkt dat het ongeveer 20 seconden duurt voordat het publiek dat doorheeft. Ruim genoeg tijd om uzelf te herstellen. Neem een slok water, haal diep adem en ga gewoon door.

Klaar voor de bühne: het belang van uw eerste woorden

Terug naar de presentatie. U heeft uw verhaal goed voorbereid, er logos, pathos en ethos in verwerkt. U bent klaar voor de bühne. Toch slaan de zenuwen dan soms toe. Want als u als spreker de bühne betreedt, moet u er ook meteen staan. Het is misschien wel het moeilijkste moment. De spanning in uw lijf is een goed teken: u staat op scherp. Angst is energie die u kunt gebruiken: adem actief en toch rustig, loop en sta actief en stevig, maak contact en spreek de mensen toe. Het is net als bij het startschot voor de sprint: voel de spanning, hoor het startschot en gá ervoor.

> LEER MEER: Op het Landelijk Arbocongres kunt u leren presenteren, netwerken en nog veel meer.

Uw eerste woorden zijn belangrijk. Die laten uw publiek meteen weten wat het van u kan verwachten. Zorg er daarom voor dat uw eerste zin wordt gehoord door pas te gaan praten als de zaal stil is. Durf te wachten. En beloon dan uw publiek met een pareltje: een korte anekdote waarin u iets deelt van uzelf, recht uit het hart en in relatie tot uw onderwerp. Dan heeft u pathos en ethos direct effectief in stelling gebracht. De 5 tips voor kloppend presenteren in het kader helpen u om nog succesvoller te zijn.

Edith Groenendaal en Rob Verkerke | beiden gecertificeerd arbeids- & organisatie-adviseur en zzp’er. Groenendaal is gespecialiseerd in werkplezier en loopbaanlange inzetbaarheid en volgde een opleiding tot presentatietrainer. Verkerke is gespecialiseerd in veilig gedrag en samenwerken en blinkt uit in zang en toneel.

 

> TIP: Edith Groenendaal en Rob Verkerke verzorgen een keuzesessie op het Landelijk Arbocongres

Met plezier presenteren kunt u leren

Reageer op dit artikel