PBMwijzer / ademhalingsbescherming / veel gestelde vragen

Wat is perslucht?

Perslucht is samengeperste lucht en wordt onder andere gebruikt om motoren, machines en gereedschappen mee aan te drijven, onderdelen mee schoon te blazen, banden mee op te pompen, of wordt gebruikt als ademlucht. Perslucht wordt gemaakt met een compressor.

Wat is ademlucht?

Ademlucht is gezuiverde perslucht. Deze lucht heeft zoveel mogelijk dezelfde samenstelling als gewone, schone lucht en moet voldoen aan de normen die worden gesteld in NEN-EN 12021.

Wat is de reukgrens?

De reukgrens geeft de concentratie van een stof aan waarbij deze stof te ruiken is. Wees voorzichtig met deze waarde, want de reukgrens zal voor iedereen anders zijn. Niet iedereen heeft een even gevoelige neus.

Is een medische keuring noodzakelijk bij gebruik van ademhalingsbescherming?

In artikel 8.1 Arbobesluit wordt aangegeven dat een persoonlijk beschermingsmiddel zoals adembescherming in alle gevallen afgestemd moet zijn op de ergonomische eisen en de vereisten met betrekking tot de gezondheid van de werknemers. Om deze eisen en vereisten te kunnen beoordelen, is het logisch en noodzakelijk dat de werknemer een medische keuring of beoordeling ondergaat voor hij adembescherming gaat gebruiken. Zo’n beoordeling gebeurt in overleg met de bedrijfsarts. Wettelijk is de medische keuring geregeld in de Wet op de medische keuringen en in artikel 14, lid 1c Arbowet en artikel 18 Arbowet.

Wat betekent de afkorting IDHL?

IDHL staat voor Immediately Dangerous to Life or Health en geeft de concentratie aan van een stof die als onmiddellijk gevaarlijk voor leven of gezondheid moet worden beschouwd.

Wat is onderdruk?

Van onderdruk is sprake als de druk in een masker tijdens de inademing lager is dan de atmosferische druk. Dit is bijvoorbeeld van toepassing bij filtrerende gelaatsstukken of half- en volgelaatsmaskers met filters.

Wat is overdruk?

Er is sprake van overdruk als de druk in een masker altijd hoger blijft dan de atmosferische druk (ook tijdens de inademing). Zodoende wordt de gebruiker een veel hogere veiligheid geboden. Om er zeker van te zijn dat er permanent overdruk is, moet men een ABM hebben met een overdrukademautomaat (ook wel: longautomaat). Bij een overdrukademautomaat staat de hoeveelheid aangeboden lucht rechtstreeks in verhouding tot de behoefte van de gebruiker.

Wat is een fittest?

Geen enkele ABM past even goed op ieders gezicht. Daardoor kan lekkage ontstaan en is de daadwerkelijke protectiefactor minder dan aangenomen. Een fittest is een test waarmee bepaald wordt of een masker nauw genoeg aansluit op het gelaat van een gebruiker. Fittesting is niet verplicht in Nederland, maar wordt als een best practice aanbevolen in de norm NEN EN 529:2005. De verwachting is dat fittesting in de toekomst wel verplicht gesteld gaat worden.

Hoe werkt een filter?

De technologie om gassen en dampen te filtreren is gebaseerd op het leiden van verontreinigde lucht door een laagactieve kool. Actieve kool is een speciaal behandelde koolstof die allerlei gas- en dampvormige moleculen aan zich kan binden en zo adsorberen (=aan de oppervlakte vasthouden). Het gaat dan met name om organische gassen en dampen. Actieve kool kan chemisch behandeld worden, waardoor het ook een aantal anorganische gassen en dampen kan adsorberen.

 

Wat betekenen de letters en kleuren op een filter?

Kleurcode Type filter Aanwezige vervuilende stoffen
bruin AX Gassen en dampen van organische samenstelling met een kookpunt van < 65 °C
bruin A Gassen en dampen van organische samenstelling met een kookpunt van > 65 °C
grijs B Anorganische gassen en dampen, bijvoorbeeld chloor, waterstofsulfide, waterstofcyanide (blauwzuur)
geel E Zure gassen, bijvoorbeeld zwaveldioxide, waterstofchloride (zoutzuur)
groen K Ammonia en organische derivaten van ammonia
zwart CO Koolmonoxide
rood Hg Kwikdamp
blauw NO Nitreuze gassen, waaronder stikstofmonoxide
oranje Reactor Radioactief jodium, inclusief radioactief methyljodide
wit P Deeltjes (Partikel)
violet SX Overige speciale filters gespecificeerd door de fabrikant

Hoe lang kan een gas- en dampfilter worden gebruikt?

De levensduur van een gas- en dampfilter is afhankelijk van veel factoren. Maar in het algemeen worden ze door gebruikers gewisseld als er een geur van de verontreiniging is waar te nemen. Dit betekent namelijk dat het filter verzadigd is. Deze methode om filters te verwisselen is in orde als de geurgrens van een verontreiniging opvallend lager is dan de grenswaarde en zogenaamde ‘goede waarschuwingseigenschappen’ heeft. Als de waarschuwingseigenschappen van de verontreiniging slecht zijn (en dus niet te zien of te ruiken), dan is het aan te raden om een behoudend vervangschema op te stellen of om voor onafhankelijke ABM te kiezen.

Hoe lang kan een deeltjesfilter worden gebruikt?

In tegenstelling tot een gas- en dampfilter is er bij een deeltjesfilter geen sprake van doorslag vanwege verzadiging. Een stoffilter is te gebruiken tot de ademweerstand door vervuiling te ver oploopt. De gebruiksduur wordt ook door andere factoren bepaald, zoals verontreinigingen door de gebruiker (bacteriën, speeksel) of vochtopname van het filter door uitademinglucht (stofdeeltjes blijven daardoor aan het filter geplakt zitten, waardoor het filter eerder dichtslaat).

Het te vochtig worden van het filtermateriaal kan worden voorkomen door een filtermasker te gebruiken met een uitademventiel.

Blijft de beschermende werking van een filter intact, ook als het niet wordt gebruikt?

Als een filter niet wordt gebruikt en wel wordt bewaard in een verontreinigde omgeving, dan blijft het verontreiniging en waterdamp uit de omgevingslucht opnemen. Dat verkort de levensduur.

Meer weten over het juiste type beschermingsmiddel en het gebruik ervan? De PBMwijzer helpt u met onafhankelijke informatie, gebaseerd op de PBMgids, hét standaardwerk voor PBM.

PBMwijzer goed beschermd aan het werk