artikel

Podium kunststuk

Geen categorie

De werkgevers en werknemers in de branche zijn daarom blij dat zij nu zelf via arbocatalogi op de werkvloer invulling kunnen geven aan regels. Daardoor kan de volumeknop flink open blijven staan, terwijl medewerkers in concertlocaties en op dansfeesten veilig kunnen werken. Willem Westermann is secretaris van de Vereniging Van Evenementenmakers (VVEM): ‘De branche heeft voor het eerst zelf onderling afgesproken dat geluid bij concerten niet harder mag zijn dan 105 decibel. Dat is hard genoeg voor het concertpubliek. Door het toepassen van verschillende maatregelen binnen een arbeidshygienische strategie kunnen technici, horecapersoneel en beveiligers verantwoord werken onder 85 dBA.’

 

De branchecatalogus ‘Versterkt geluid’ is eigenlijk een toevallig product van het Arboconvenant Podiumkunsten 2002-2006. In dit convenant, dat verlengd is tot mei 2007, maakten overheid en sociale partners bindende afspraken over de aanpak van fysieke belasting, werkdruk langdurig ziekteverzuim/ WAO-instroom en schadelijk versterkt geluid.

 

De convenantdoelstelling voor schadelijk versterkt geluid is drieledig. Negentig procent van de risicopopulatie en van de betrokken werkgevers moet de mogelijke gevolgen kennen van schadelijk versterkt geluid en weten hoe zij blootstelling moeten voorkomen. Het aantal blootgestelde werknemers aan schadelijk versterkt geluid moet worden geminimaliseerd. Ten slotte wil de branche een betrouwbaarder inzicht krijgen in geluidsniveaus tijdens concerten en de mate waarin gehoorschade bij medewerkers voorkomt.

 

Een convenantwerkgroep ging zo’n anderhalf jaar geleden aan de slag met het onderwerp. De eerste resultaten zijn net bekend. Ruim 60 procent van de organisaties heeft werknemers met klachten over schadelijk geluid; ruim 97 procent van de werkgevers weet wat de gevolgen kunnen zijn van schadelijk geluid en tweederde heeft maatregelen genomen tegen schadelijk geluid; het convenant heeft in bijna de helft van de gevallen daaraan een bijdrage geleverd.

 

De eerste arbocatalogus overstijgt het arboconvenant. Want officieel is de branchevereniging van evenementenmakers geen partij in het convenant. Toch nam de VVEM deel aan de branchecatalogus. Bij de branchevereniging zijn zo’n 67 werkgevers aangesloten, waaronder concertorganisatoren en organisatoren van grote festivals als Lowlands. Naast convenantpartijen en de VVEM werkte ArboPodium ook samen met de BelangenVereniging Dance (BVD).

 

VVEM-secretaris Willem Westermann vond de keuze voor een branchecatalogus over ‘versterkt geluid’ voor de hand liggend. Westermann: ‘Binnen het convenant kregen andere onderwerpen al eerder aandacht. Zo’n anderhalf jaar geleden moest versterkt geluid binnen de convenantperiode nog ingevuld worden. Daar was nog geen branchebeleid op gemaakt. De onderwerpkeuze was dus simpel. Als branches wilden wij onze werkgevers voorlichten over de risico’s van versterkt geluid. En omdat steeds duidelijker werd dat er arbocatalogi moesten komen, zijn we daar meteen maar mee aan de slag gegaan.’

 

Het samenvallen van die dingen in de tijd maakt volgens hem dat de sector nu al een arbocatalogus op tafel legt. En de werkgevers binnen de VVEM gingen voortvarend aan de slag. Het is ook niet zo moeilijk, vindt Westermann: ‘Je gaat met deskundigen bij elkaar zitten, vervolgens ga je schrijven en becommentarieren.’ Voor het ‘format’ keken de samenstellers nadrukkelijk naar de huidige AI-bladen. De arbocatalogus Versterkt geluid behandelt eerst onderwerpen als geluid en menselijk gehoor in theorie. Vervolgens komen doeltreffende maatregelen aan bod. De branche maakte daarbij gebruik van de recente informatie uit drie ‘pilots’. Er werd onderzocht hoe hard het volume bij popconcerten eigenlijk is en zou moeten zijn, er werden in de praktijk gehoormetingen verricht, en de kwaliteit van verschillende oordoppen werd onderzocht.

 

De oplossingen in de arbocatalogus volgen de arbeidshygienische strategie. Westermann: ‘Leidraad is hoe je op een verstandige en verantwoorde manier door kunt gaan om te veel geluid te maken. Want je kunt niet tegen de branche zeggen dat de muziek uit moet. We zorgen ervoor dat de individuele werknemer binnen de normen valt. Dat doen we door maatregelen aan de bron – niet harder dan 105 dBA. Tweede trap is het inrichten van geluidsluwe zones voor medewerkers. Dat kan bijvoorbeeld door het richten van geluid of het plaatsen van geluidsschermen. Als volgende optie komen de persoonlijke beschermingsmiddelen in beeld.’

 

De arbocatalogus verschilt volgens Siegert wezenlijk van de digitale risico-inventarisatie en -evaluatie. Siegert: ‘De digirie is vooral een instrument om risico’s op te sporen. De catalogus is echt een receptenboek voor de branche, een handleiding met achtergronden en oplossingen wat je er aan kunt doen.’

 

De bonden waren vanuit het convenant betrokken, maar volgden de verrichtingen van de werkgevers min of meer vanaf de zijlijn. Toch is de catalogus volgens Siegert wel degelijk een product van sociale partners in de branche. ‘Dat is ook een eis van de overheid. Vertegenwoordigers van de vakbonden in de branchebegeleidingscommissie van het arboconvenant wisten wat de werkgevers aan het doen waren. De bonden hebben het concept van de arbocatalogus ook besproken en becommentarieerd. Eventuele opmerkingen zijn verwerkt, maar in de grote lijn kon iedereen zich er heel goed in vinden.’

 

Volgens Westermann spelen er geen grote verschillen in inzicht tussen de werkgevers- en werknemersorganisaties in de branche. Westermann: ‘We werken zo goed mogelijk samen. We weten allemaal heel goed welke kant we op moeten. Het is ‘common sense’: dit is de stand van de techniek, dit moet dus gebeuren en zo gecommuniceerd worden.’ Met de bonden is wel een evaluatiemoment afgesproken om te bezien of de aanpak werkt en of er bijstellingen nodig zijn. Westermann: ‘Dat lijkt me ook heel zinvol.’

 

Toch zou Helger Siegert voortaan iets eerder voor een bredere aanpak kiezen. ‘Je kunt mooie zaken bedenken, maar het werkt pas als het mensen aanzet tot een gedragsverandering. Dat zijn vragen die je zo vroeg mogelijk in een traject moet stellen. Betrek niet alleen inhoudelijk deskundigen, maar denk ook na over communicatie en gedrag’, aldus Siegert. Hij botst op dit punt met Westermann: ‘Ik ben er niet voor om er heel veel mensen bij te halen. Maar dat past ook bij onze branche: korte slagen, snel werken.’

 

De keuze om alleen een arbocatalogus te maken over versterkt geluid leidde her en der tot opgetrokken wenkbrauwen. Ook bij het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid bestond het idee dat in een arbocatalogus verschillende onderwerpen worden uitgewerkt. Een arbocatalogus over een specifiek onderwerp was een creatieve variant op een nieuw thema. Helger Siegert: ‘Toen wij bij het ministerie informeerden hoe we het voorlichtingsproduct naar een arbocatalogus moesten tillen, ontstond er verwarring. Zij hadden bij een arbocatalogus iets anders voor ogen. Zij dachten dat daarin alle risico-onderwerpen tegelijk aan bod zouden komen.’ De Arbeidsinspectie moet de arbocatalogus overigens nog toetsen.

 

Hoewel de eerste arbocatalogus afwijkt van het algemene beeld, vertrouwen de samenstellers erop dat hun product de huidige beleidsregels gaat vervangen. De overheid zal catalogi niet uitgebreid toetsen, maar kijkt grofweg of een arbocatalogus de risico’s voldoende afdekt. In dat geval worden beleidsregels ingetrokken.

 

Westermann: ‘Convenanten klinken vaak saai en statisch. Je kunt ook leuke en goede dingen maken en het zo goed mogelijk doen. Dat is bij dit product gebeurd. En daar is iedereen enthousiast over.’

 

MEER INFO:

 

De arbocatalogus staat enigszins verborgen op http://www.arbopodium.nl, in de rubriek ‘service’ in de subrubriek ‘versterkt geluid’.

 

 

Reageer op dit artikel