blog

Wat is een ongeval?

Geen categorie

Casus 1

Wat is een ongeval?

Op een tweebaansweg botsen twee auto’s frontaal. Van de kreukelzones is niet veel meer over. Het kost weinig onderzoek om vast te stellen dat wijlen de bestuurder die op de verkeerde baan reed, juridisch schuld heeft. Einde dossier. Toch blijft de vraag of de botsing onvermijdelijk was: Immers, de bestuurder van de andere auto, zaliger gedachtenis, had hard op zijn rem kunnen gaan staan of naar de zachte berm kunnen uitwijken (tenzij daar bomen stonden). Anderzijds had zijn tegenligger halverwege de inhaalmanoeuvre kunnen bedenken dat hij maar beter terug kon kruipen achter die logge tankauto. Geen van beide bestuurders heeft echter voor zo’n levensreddende actie gekozen.

 

Casus 2

Krelis en Nelis staan op een steiger. Krelis zit Nelis al twee dagen te treiteren over een zekere gebeurtenis met diens vrouw tijdens de carnaval. Nelis is niet zo’n snelle met terugkatten. Terwijl Nelis de trap naar beneden neemt, ziet hij dat er twee planken op scherp liggen. Een kwartiertje later maakt Krelis een doodsmak. De Arbeidsinspectie legt de schuld bij de baas, wegens onvoldoende toezicht op de veiligheid. Ondertussen vraagt Nelis zich af of hij misschien toch iets had moeten zeggen van die steigerplanken. Hoewel, het is best rustig zo.

 

Casus 3

De ervaren captain heeft zoveel status en invloed bij de luchtvaartmaatschappij, dat de tweede piloot zijn neerbuigende en soms zelfs hatelijke behandeling moet tolereren. Hij weet dat verweer de zaak alleen maar erger maakt en dat klachten zullen afketsen op een muur van onwil bij zijn superieuren. Als de gezagvoerder hem instrueert om de remmen los en de gashendels op maximum vermogen te zetten, gehoorzaamt hij getrouw. Toch had hij de laatste boodschap van de verkeerstoren niet begrepen als toestemming om te starten. Had hij nog sterker bij de captain moeten aandringen op een bevestiging van de verkeerstoren? Dan had hij vast weer een hatelijke snauw teruggekregen. Daarom hoopt hij maar op een goede afloop, vijftien seconden voordat een gigantische vliegtuigramp plaats vindt …

 

Overal worden steeds weer fouten gemaakt. Meestal loopt het goed af. Als alle fouten zouden leiden tot een dodelijk ongeval, dan zouden de pensioenfondsen geen tekorten hebben. Naast een samenloop van fouten speelt een andere factor mee. Blind noodlot? Een ’act of God’, zoals de Amerikanen dat noemen? De wil van Allah, volgens andere gelovigen? Wat vindt plaats vlak voor een ongeval? Is er een nauwelijks bewuste keuze – ik bedoel geen opzet of kwade wil – die het verschil maakt tussen een krappe misser of een tragedie? En welk gevoel bepaalt die keuze:: irritatie, frustratie, onderdrukte agressie, sensatiezucht, laksheid of lafheid?

 

Arthur Mac Gillavry is als medewerker verbonden aan de TU Delft. Daarnaast schrijft hij freelance voor verschillende publicaties van Kluwer.

Reageer op dit artikel