blog

Gezondheidsapp of olifant?

Gezond werken

De situatie lijkt hopeloos. Gedrag veranderen zodat mensen zich gezonder gaan gedragen, lijkt onmogelijk. We worden dus gewoon steeds dikker, want we bewegen niet veel.

Gezondheidsapp of olifant?

Er zijn Amerikaanse televisie-uitzendingen van mensen die het gewicht hebben van een olifant. Slurfje eraan, grijs verfje erop en je kunt ze niet meer onderscheiden van een echte olifant. Maar mooi is het niet.
Vervolgens geven we geld uit om deze mensen te opereren en af te laten vallen. En we maken er televisieprogramma’s over. Kennelijk vinden we het dus ook nog eens interessant om naar hen te kijken. Dit gebeurt in de ontwikkelde landen natuurlijk, want we zijn zo ontwikkeld dat we niet meer kunnen nadenken over de lange termijn. Een beetje meer onderontwikkeling zou misschien geen kwaad kunnen.

Gezondheidsprogramma’s werken niet

Ariely (2009) stelt dat mensen gericht zijn op kortetermijnplezier en daarom niet werken aan hun langetermijngezondheid. Dus uit zichzelf kunnen mensen niet gezonder gedrag gaan vertonen. Zouden gezondheidspromotieprogramma’s op het werk dan misschien helpen? Helaas, ook die werken niet. De Korte (2017) heeft elf studies gevonden (onder andere Wierenga e.a., 2013; Chau e.a., 2010; Rongen e.a., 2013) waarin zij de effecten van gezondheidsveranderingsprogramma’s op het werk evalueerden. Het bleek dat deze programma’s niet werkten. Soms waren er effecten, maar die waren erg klein.

Apps helpen (soms) heel goed

9 app mhealth in seat_250x200De Korte (2017) heeft in haar artikel ook verschillende apps geëvalueerd, die kunnen helpen bij gedragsverandering. Het interessante van een app is dat de mobiele telefoon iets kan meten (bijvoorbeeld het aantal stappen) en dat mee kan nemen in de aanpak. Daarnaast is de app persoonsgebonden en kun je er een spel van maken. Apps lijken dus veelbelovend voor gedragsverandering.

De gezondheidsapp valt onder mHealth (mobile Health). Dat is een breed begrip. Van een sms of whatsapp die zegt dat het tijd is voor je prik tegen trombose, via een app die je hartslag op het lichaam meet en doorstuurt naar de cardioloog, tot een app die stappen meet en vergelijkt met je gezondheidstarget. Ook de autostoel die je hartslag en ademfrequentie meet (zie de foto) valt eronder. Uit de evaluatie van De Korte (2017) blijkt dat als de app dichtbij de behoefte en gewoonte van de gebruiker zit, hij die langer blijft gebruiken. Dat is voor een effect wel belangrijk.

Langetermijnstudie met app lastig

Natuurlijk moet de app ook handig zijn in gebruik en efficiënt zijn. Langetermijnstudies zijn nog nodig op dit terrein om te bewijzen of de effecten er echt zijn. Een probleem is echter dat apps snel veranderen. Ze worden geüpdatet (aangepast), verdwijnen of er komen weer nieuwe voor in de plaats. Dat maakt langetermijneffectstudies met een app lastig, want tijdens de meting mogen de systemen niet veranderen. Los daarvan is gedragsbeïnvloeding iets wat nodig blijft, willen we straks niet evolueren naar olifanten. Gezondheidsapps lijken daarbij een nuttig hulpmiddel. Dus rap naar mHealth-apps voor gezond gedrag.

Peter Vink | Hoogleraar Environmental Ergonomics aan de faculteit Industrial Design, TU Delft

 

 

Het_nieuwe_kantoorinrichten_75x75> TIP:
Nu verschenen: Het nieuwe boek van Peter Vink
‘Het nieuwe kantoorinrichten’ bij Vakmedianet.
Bestellen kan hier.

 

Bronnen
Ariely, D. (2009). Predictably irrational. New York: HarperCollins Publishers.
Chau, J.Y., Van der Ploeg, H.P., Van Uffelen, J.G.Z., Wong, J., Riphagen, I., Healy, G.N., Gilson, N.D., Dunstan, D.W., Bauman, A.E., Owen, N. & Brown, W.J. (2010). Are workplace interventions to reduce sitting effective? A systematic review. Preventive Medicine, 51, 352-356.
De Korte, E. (2017). Exploring persuasive technology in the context of health and wellbeing at work (PhD dissertation, TU Delft).
Rongen, A., Robroek, S.J.W., Van Lenthe, F.J. & Burdorf, A. (2013). Workplace health promotion: a meta-analysis of effectiveness. American Journal of Preventive Medicine, 44(4), 406-415.
Wieringa, D., Engbers, L.H., Van Empelen, P., Duijts, S., Hildebrandt, V.H., & Van Mechelen, W. (2013). What is actually measured in process evaluations for worksite health promotion programs: a systematic review. BMC Public Health, 13, 1190.
Reageer op dit artikel