nieuws

Verhalen bouwen tegen ongevallen

Gezond werken

Ieder bedrijf kan er veel van leren: de bijna-ongevallen. In vergelijking met echte ongevallen komen ze namelijk 30 keer zo vaak voor. Maar helaas vallen ze niet gemakkelijk te analyseren. Ja, meestal valt er wel een oorzaak aan te wijzen – maar dat is vaak niet de echte oorzaak.

Het is allemaal net goed afgelopen. Daarnet, toen de werknemer in de werkloods even zijn evenwicht verloor, kwam hij bijna met zijn hand in de zaagtafel. Maar hij trok hem op tijd weer terug. Nu doet hij zijn verhaal bij de uitvoerder. Met bevende stem.
Die uitvoerder luistert aandachtig. Zijn bedrijf wil de veiligheid verder opvoeren, en voert dus een nauwgezette registratie van de bijna-ongevallen. Bovendien beschikt de organisatie sinds kort over een nieuw instrument: Storybuilder Bouw. De uitvoerder opent een internetsite, logt in en begint de vragen te beantwoorden.
De uitkomst is op het eerste gezicht weinig verrassend. “Het systeem vraagt bijvoorbeeld of de loods rommelig was”, zegt initiatiefnemer Adri Frijters van Arbouw. “En als dat het geval was, krijg je het advies om die rommel op gezette tijden op te ruimen. Zo verklein je de kans dat mensen ergens over struikelen. Maar natuurlijk, dat had je zonder systeem ook kunnen bedenken.”

Diepere oorzaken

Daar zit dan ook niet Storybuilders meerwaarde. Die zit in de vragen daarachter. “Waarom werken die mensen in zo’n rommelige loods?” vraagt Frijters. “Zijn ze vaak bezig met haastklussen? Hebben ze te weinig tijd voor de voorbereiding? Veel van die mensen staan in een spagaat: ze moeten en veilig werken, en het werk op tijd afkrijgen. Dat leidt tot allerlei gevaarlijke situaties. Onder andere zo’n rommelige loods.”

En zonder een systeem als Storybuilder blijft juist die informatie vaak buiten beeld. “Leidinggevenden nemen niet de tijd om rustig over zo’n ongeval na te denken”, zegt Frijters. “En dus concentreren ze zich alleen op die rommel in de loods. En dan ben je bezig met symptoombestrijding, met pleisters plakken.”

Alweer

Frijters ziet dat vaak gebeuren. “Bij een ongevalsanalyse komen dikwijls oorzaken naar boven die de uitvoerders al een paar keer zijn tegengekomen. En dus beginnen die zich vragen te stellen. Hoe kan het dat die beschermkap toch weer te hoog zat, dat mensen toch weer op een wankele ladder kropen, of dat die zaagloods toch weer volstond met rommel? En waarom zijn daar in het contract met de onderaannemer geen afspraken over gemaakt? Nou, dat komt dus omdat je die diepere oorzaken niet hebt aangepakt. En dat is iets waar Storybuilder je toe dwingt. Met gerichte vragen.”

En het mooie is: de uitvoerder in het verhaal hierboven werkt niet alleen aan de veiligheid in zijn bedrijf, maar ook aan die in de hele branche. “Storybuilder laat je zien hoe vaak een bepaald ongeval in de sector is voorgekomen”, zegt Frijters. “En dan heb ik het niet alleen over ongevallen met zaagtafels, maar ook meer specifiek: over ongevallen doordat iemand bij een zaagtafel uitglijdt. En natuurlijk kun je ook zien wat de oorzaak was van zo’n incident – en de oorzaak daarachter. Het systeem put namelijk uit een grote database. En iedere keer dat een werkgever een melding toevoegt, wordt die database verder gevuld.”

Bewustwording

Een waarschuwing tot slot: zijn systeem is niet zaligmakend. “Storybuilder is een facet van een proactief beleid”, zegt Frijters, “maar het is geen begin. Voordat je ermee aan het werk kan, moet iedereen binnen het bedrijf al overtuigd zijn van het nut van een veilige werkomgeving. Het begint met bewustwording.”

Reageer op dit artikel