nieuws

Mentale botox tegen werkstress?

Gezond werken

Te hoge werkstress hebben we onbedoeld grotendeels aan onszelf te danken. Zo begon ik een blogreeks. Ik beloofde u om drie relevante breinprincipes uit de doeken te doen.

Mentale botox tegen werkstress?

Vorige week trapte ik af met het onvermogen van onze hersenen om langzame verandering te zien. En als je het niet ziet, dan doe je er niks aan. Maar wat als we het wel zien? Deze week de dempende werking van cognitieve dissonantie.

Cognitieve dissonantie: mening en gedrag wijken van elkaar af

Dat is als uw observaties, meningen en/of gedrag onderling niet in lijn met elkaar zijn. Stel, u moet vaak overwerken, maar vindt dat dit eigenlijk klopt. De dissonantie is dat uw mening en gedrag van elkaar afwijken. Uw brein vindt dat zeer onprettig en gaat aan de slag om de hersenstress te verminderen. Dat kan grofweg op twee manieren: ‘aanpakken’ of ‘wegredeneren’. Bij aanpakken doet u wat u vindt, bijvoorbeeld door overwerk te weigeren. Bij ‘wegredeneren’ past u juist uw mening aan. U blijft overwerken en verzint een reden waarom dat toch oké is. Wegredeneren werkt als een soort mentale botox om rimpels in uw brein glad te strijken.

Wegredeneren werkt als mentale botox om rimpels in uw brein glad te strijken

Botox: werkstress miskennen om hersenstress te voorkomen

Ons brein kiest daarbij graag de makkelijkste weg. Als aanpakken moeilijk lijkt, ligt botox eerder voor de hand. Dat is bij werkstress denk ik vaak het geval. Als je mensen vraagt naar hun stress, dan beschrijven ze die vaak als iets wat hun overkomt, gedreven door een externe, vaak moeilijk beïnvloedbare bron. Dat schreeuwt om botox, met als gevolg dat we onze werkstress miskennen om hersenstress te voorkomen. Raar? Wellicht wel, maar het is volstrekt menselijk. We doen het allemaal en het gebeurt grotendeels onbewust.

Werkstress is vaak zogenaamd tijdelijk

Maar niet onzichtbaar. Kijk maar om u heen. Rokers gaan morgen echt stoppen en oom Piet is er trouwens 90 mee geworden. Voetbaltrainers in de kelder van de eredivisie vertellen dat het nu even tegenzit, maar dat het tij zal keren. Die tijdelijkheid zie je bij werkstress ook vaak. Het is even druk en ik moet even doorbijten. ‘Even’ is een signaalwoord, net als ‘eigenlijk’, ‘in principe’ of ‘zou moeten’. “Ze zouden toch moeten zien dat het zo niet langer gaat”, of: “in principe werk ik niet over”. Woorden als buffertje om de realiteit niet echt te hoeven zien. Eigenlijk zouden we die in principe natuurlijk wel moeten aanschouwen als we succesvol werkdruk willen aanpakken, vindt u niet?

Eén keer de vraag “is dat wel zo?” stellen kan zomaar een burn-out schelen

Spiegelen kan een burn-out schelen

Hoe voorkomen we dat we onze werkstress wegbotoxen? Samen vergroten we onze kansen. De essentie van veel hulpconstructies is namelijk om spiegelen door een ander te organiseren. Omdat uw hersenen niet gestrest zijn door mijn dissonantie, kunt u mij de vragen stellen die ik mezelf liever bespaar. En één keer de vraag “is dat wel zo?” kan een burn-out schelen.

Hoe dat in de praktijk werkt, kunt u ervaren op de bootcamp Werkdruk op 15 december. Maar eerst volgende week een blog over de fundamentele attributiefout. De oefenvraag voor u: “Hoe ontstaan files?”

 

Pepijn Nicolas | directeur van Spinner.to, helpt organisaties in verandering. Als partner in De Goede Praktijk (netwerk voor gezond en veilig werken) ontwierp hij een doe-het-zelfmethode voor de aanpak van werkdruk in het onderwijs.

[box type=”shadow” ]> PSA beperkt zich niet tot één sector. Wilt u actief werken aan werkdruk? Doe mee aan de bootcamp Werkdruk. Pepijn Nicolas is dagvoorzitter tijdens deze bootcamp.[/box]

Reageer op dit artikel