Stinkende shovel
<p>Een medisch secretaresse werkt tussen van oktober 1999 tot juli 2000 bij een ziekenhuis. In deze periode is zij blootgesteld aan sigarettenrook van twee artsen die daar werken. Dat roken gebeurde voornamelijk in hun eigen werkkamer, maar soms stond de deur van de kamer van een van de artsen, die grensde aan het secretariaat, open. Ook kwamen de beide artsen wel met een brandende sigaret in de hand op het secretariaat of moest de secretaresse zelf op de kamer van een van de artsen zijn op een moment dat daar werd gerookt. Begin juli 2000 valt zij uit met hardnekkige benauwdheidsklachten. Later raakt zij volledig arbeidsongeschikt en de arbeidsovereenkomst wordt met toestemming van de CWI in april 2003 opgezegd. </p>
<p>De kantonrechter heeft de vordering voor 63,5 procent toegewezen, waarin de kans is verdisconteerd dat de longkanker door blootstelling aan asbest is veroorzaakt. Het hof gaat daarin mee. De werkgever gaat in cassatie. Het cassatieberoep wordt verworpen.</p>

<p style="MARGIN: 0cm 0cm 0pt">In ons rechtssysteem wordt die cautie eveneens gegeven, maar minder uitgebreid dan in de hiervoor genoemde Amerikaanse situatie. Ook in ons land hoeft een verdachte niet mee te werken aan zijn eigen veroordeling en heeft dus het recht om te zwijgen. Dat internationale (grond)recht is ook bij ons wettelijk vastgelegd. Zo staat in artikel 29 van het Wetboek van Strafvordering dat het verhoor van een verdachte door een rechter of ambtenaar in vrijheid moet kunnen plaatsvinden. En dat die verdachte niet tot antwoorden verplicht is. Voordat het verhoor begint, moet de ondervrager hem dat dan ook meedelen. En dat moet in het proces-verbaal van het verhoor worden opgenomen, naast de verklaringen van de verhoorde.</p>
<p>De werkgever heeft destijds niet aan zijn zorgverplichting voldaan. De situatie in het bedrijf was erg slecht: onvoldoende afzuiging, onvoldoende beschermingsmaatregelen, geen specifieke aanwijzingen, geen risico-inventarisatie, slechte administratie en het gebruik van diverse met name genoemde toxische stoffen. </p>
<p style="MARGIN: 0cm 0cm 0pt">De dienstdoende rechercheur spreekt dan altijd de magische woorden uit, dat de misdadiger onder arrest staat en dat alles wat hij zegt tegen hem gebruikt kan worden. De gearresteerde zal dan vaak ook geen woord meer zeggen en direct vragen om zijn advocaat. Het aangeven dat de verdachte van het misdrijf geen antwoord hoeft te geven, noemen we 'het verlenen van de cautie'. Vaak ook kortweg 'de cautie'.</p>
<p>Niet slechts bij een incident in 1991 in de Abdij in Middelburg, maar herhaaldelijk is de vader tijdens zijn werkzaamheden vanaf 1985 blootgesteld geweest aan asbeststof. Slechts een keer is het werk stilgelegd om de asbest door een gespecialiseerd bedrijf te laten opruimen en wel bij dit voorval in 1991. Een en ander is genoegzaam gebleken uit de verklaringen van alle getuigen. Ook had de werkgever geen beschermende middelen tegen het asbestgevaar ter beschikking gesteld, zoals speciale pakken, volgelaatsmaskers en speciale stofzuigers. Alleen de monteurs van het bedrijf die de cursus voor asbestverwijdering hadden gevolgd kregen deze beschermende middelen. </p>
<p>De oud-werknemer stelt Hertel aansprakelijk wegens blootstelling aan asbeststof die tijdens de isolatiewerkzaamheden is vrijgekomen. Hertel beroept zich op verjaring. </p>
<p>Uit medische rapportages blijkt dat hij veertig jaar als onderhoudsschilder heeft gewerkt en sinds een jaar allerlei klachten vertoont: moeheid met toegenomen slaapbehoefte, verspreide spierpijn, verminderd geheugen, hoofdpijn, prikkelbaarheid, karakterverandering, verminderde concentratie en belastbaarheid. Hij drinkt geen alcohol meer en de vastgestelde afwijkingen kunnen passen bij een chronisch toxische encefalopathie. (oude naam: Organisch Psycho Syndroom, OPS). </p>
<p>De werkgever gaat in beroep bij de rechtbank. Kort daarop verzoekt de werkgever de rechtbank om een jaar uitstel, omdat de hal inmiddels is afgebrand. Maar de rechtbank gaat daar niet op in, omdat na de herbouw de onderneming wordt voortgezet: dan kunnen dezelfde feiten weer een rol spelen. </p>