nieuws

Ongewenst gedrag, dit moet de preventiemedewerker doen

RIE

Medewerkers in alle bedrijfstakken kunnen tijdens hun werk te maken krijgen met ongewenst gedrag. Dat kan ongewenst gedrag zijn van collega’s of van klanten en cliënten. Afspraken maken op de werkvloer over gewenste en ongewenste omgangsvormen is dan ook een goed idee.

Ongewenst gedrag, dit moet de preventiemedewerker doen

De beste basis voor de aanpak van ongewenst gedrag is de risico-inventarisatie en -evaluatie, de RI&E. De risico’s die spelen op dit gebied in een bedrijf horen hierin thuis. En afspraken over de aanpak ervan moeten in het bijbehorende plan van aanpak komen te staan.

De preventiemedewerker geldt als de ogen en oren van de werkvloer. Hij speelt dan ook een belangrijke rol bij de RI&E. Ook waar het gaat om ongewenst gedrag op het werk.

> LEES OOK: Wat doet de preventiemedewerker?

Wat is ongewenst gedrag?

Ongewenst gedrag kan in verschillende vormen voorkomen:

  • verbale agressie (schelden, schreeuwen)
  • fysieke agressie (slaan, vastgrijpen)
  • psychische agressie/intimidatie (dreigen, chanteren, achtervolgen, pesten, ‘mobbing‘)
  • seksuele intimidatie (nafluiten, opmerkingen maken, aanranding, verkrachting)
  • discriminatie (op leeftijd, geslacht, etnische achtergrond, handicap, seksuele geaardheid, positie)
  • criminaliteit (in de (omgeving van de) organisatie: dreigbrieven, drugshandel, inbraak, insluiping, brandstichting)

Waarom aandacht voor ongewenst gedrag?

Ongewenst gedrag op de werkvloer levert (groot) onbehagen, stress en een gevoel van onveiligheid op bij medewerkers. Dergelijke effecten vatten we samen onder de term psychosociale arbeidsbelasting of PSA. Medewerkers die kampen met PSA kunnen steeds vaker terecht bij een interne of externe vertrouwenspersoon Omgangsvormen.

> LEES OOK: #MeToo: stel vertrouwenspersoon verplicht

Psychosociale arbeidsbelasting is een belangrijke factor bij de uitval van mensen. Maar voordat ze uitvallen, is hun productiviteit dikwijls al onder druk komen te staan. Reden te meer om op het werk uitgebreid aandacht aan PSA te besteden. Vroegtijdig de risico’s onderkennen kan de werkgever of leidinggevende helpen om de juiste maatregelen te treffen en problemen te voorkomen.

> LEES OOK: PSA in 4 praktijkvoorbeelden

ongewenst gedrag

Wat te doen tegen ongewenst gedrag?

De werkgever moet dan ook, binnen het algemene arbeidsomstandighedenbeleid, specifiek beleid maken tegen ongewenste omgangsvormen. Deze verplichting volgt uit de artikelen 3, 5 en 8 van de Arbeidsomstandighedenwet. Zoals gezegd vormen de RI&E en het plan van aanpak hiervan de basis. En daarbij komt ook de preventiemedewerker om de hoek kijken. Want hij brengt objectief en met behulp van vragenlijsten of interviews met medewerkers en management risicofactoren in kaart. Ook die op het gebied van ongewenst gedrag.

> LEES OOK: Zo vergeet u niets in de RI&E

Minstens eens in de drie jaar bekijkt de preventiemedewerker samen met andere betrokkenen of de RI&E en het plan van aanpak nog up-to-date zijn op risico’s rond ongewenst gedrag. En ieder jaar bespreekt hij met de ondernemingsraad of de genomen maatregelen tegen ongewenst gedrag hebben gewerkt.

Seksuele intimidatie

Van alle vormen van ongewenst gedrag is seksuele intimidatie waarschijnlijk de meest verborgene. Slachtoffers en hun werkgevers praten er niet graag over. Daarbij spelen schaamte en schuldgevoelens vaak een rol. Het doel en/of gevolg van seksuele intimidatie: de werkprestaties van een persoon ondermijnen en/of een intimiderende, vijandige of onaangename werkomgeving creëren. Mede hierdoor leidt deze vorm van ongewenst gedrag vaak tot ernstige klachten.

> DOWNLOAD de checklist seksuele intimidatie 

Wat is seksuele intimidatie nu precies? Het kan gaan om ongewenste seksuele toenadering of verzoeken om seksuele gunsten. Of om ander verbaal, non-verbaal of fysiek gedrag waarbij iemand onderwerping aan zulk gedrag expliciet of impliciet gebruikt als voorwaarde voor een baan. Of onderwerping of juist afwijzing gebruikt als basis voor beslissingen die het werk van de betrokkene raken.

 

> TIPS: de opleiding PSA in de RI&E en de Praktijkopleiding Vertrouwenspersoon

Reageer op dit artikel