blog

Klopt dit wel?

Veilig werken

De Volkskrant heeft in de zaterdagbijlage een rubriek met de veelzeggende naam: klopt dit wel? Met als onderkop: berichten verspreiden zich vaak razendsnel, of ze nu kloppen of niet. De rubriek probeert de zin van de onzin te scheiden.

Klopt dit wel?

Een lovenswaardig streven, zeker nu zelfs de boven ons gestelde machthebbers op hun tijd de meest idiote onzin uitkramen of rond twitteren.

Giftige stoffen schaden hersenontwikkeling?

Hoe dan ook, ditmaal ging het over het bericht dat giftige stoffen schadelijk zijn voor de hersenontwikkeling van kinderen en daarmee de veroorzaker zouden zijn van ADHD, autisme en een lager IQ. Althans, volgens een nieuw wetenschappelijk rapport van CHEM Trust, in Nederland uitgebracht door de gezondheidsorganisatie Stichting Wemos. Het zou onder meer gaan om vlamvertragers in meubilair en hormoonverstorende stoffen in voedselverpakkingen, met name BPA (Bisfenol A) en ftalaten. Of deze zorgen terecht zijn, is niet keihard te maken: het rapport staat onder toxicologen ter discussie.

> Download de samenvatting van het rapport van CHEM Trust

Harde cijfers ADHD en autisme ontbreken

Het rapport koppelt de recente toename aan ADHD- en autismediagnoses direct aan schadelijke chemicaliën, maar harde cijfers ontbreken.
Een van de geraadpleegde deskundigen voert aan dat cijfers van de Wereld Gezondheidsorganisatie (WHO) aangeven dat juist in een periode dat kinderen minder vaak aan sommige huishoudchemicaliën werden blootgesteld, de diagnoses met betrekking tot gedragsstoornissen zijn gestegen. Het effect – zo dit al bestaat – is dus niet duidelijk merkbaar.

Wel degelijk schadelijk bij dierproeven

Aan de andere kant blijkt uit dierproeven dat de genoemde stoffen wel degelijk schadelijk kunnen zijn voor de hersenontwikkeling. Er zou dus, volgens weer een andere toxicoloog, genoeg reden zijn om aan te nemen dat giftige stoffen op zijn minst een kleine bijdrage leveren aan hersenstoornissen bij kinderen. Of anders gezegd: er is meer onderzoek nodig, en dus meer onderzoeksgeld. Je zou cynisch kunnen zijn en zeggen: altijd aantrekkelijk voor een wetenschapper. Dat laat onverlet de vraag of je nu door moet gaan met het gebruik van deze stoffen. Hoogleraar toxicologie Van den Berg van de Universiteit Utrecht is helder: of schade kan optreden is op dit moment niet hard te maken, maar wel aannemelijk. Hij is daarom van oordeel dat de stoffen van de markt moeten worden gehaald.

Parallel met rubberkorrels op kunstgras

De conclusie van de rubriek was dat het voorlopig onduidelijk blijft of sommige huishoudchemicaliën gedragsstoornissen veroorzaken. Daar zit een parallel met de rubberkorrels op de kunstgrasvelden. Volgens het RIVM bevatten de korrels giftige en kankerverwekkende stoffen. Maar omdat die slechts mondjesmaat vrijkomen uit het materiaal (vermalen oude autobanden) is het schadelijke effect op de gezondheid praktisch verwaarloosbaar.

Het deed mij denken aan mijn jonge jaren toen ik werkte bij een chemisch bedrijf. Ik had een discussie met mijn chef over een vervangingsmiddel voor het toen nog veelgebruikte kankerverwekkende benzeen. Ik wees hem op een Frans tijdschrift waarin stond dat dierproeven hadden uitgewezen dat het vervangmiddel mogelijk ook kankerverwekkend was. Zijn reactie was: ja, dat zou misschien wel kunnen, maar het is nog lang niet bewezen. Over dat mogelijke bewijs heb ik nog lang nagedacht.

 

Auteur: Rob Poort | Bureaupoort.nl

Reageer op dit artikel