artikel

Machine afstellen of omstellen? Spanning eraf!

Wetgeving

Afstellen, omstellen, ombouwen … bij dit soort werk vinden veel arbeidsongevallen plaats. Reden dat de wetgever wil dat de spanning eraf gaat. Door dat niet te doen, handel je in strijd met artikel 7.5, derde lid, Arbobesluit.

Machine afstellen of omstellen? Spanning eraf!

Met een trompmachine kan de diameter van buizen worden aangepast. Een werknemer probeert bij het omstellen de doorn in één lijn te krijgen met de machine. Zo kan hij de doorn aan het trompgedeelte bevestigen. De doorn is, door zijn ronde vormen en gewicht van 60 kg, niet eenvoudig te plaatsen. Daarom probeert hij het trompgedeelte een klein stukje in te trekken.

Niet de spanning eraf gehaald, rechterhand bekneld

Vervolgens wil de werknemer op de tweede knop van het bedieningspaneel drukken. Maar hij drukt per ongeluk op de verkeerde knop. Daardoor wordt de uitwerper niet ingetrokken, maar keert terug naar het trompgedeelte. Daarbij raakt zijn rechterhand bekneld tussen de uitwerper en de machine. Een operatie in een ziekenhuis volgt voor het letsel – een verbrijzelde ringvinger en een afgescheurde pees.

Na onderzoek door de Inspectie SZW krijgt de werkgever een boete van 11.250 euro omdat hij bij de machine niet de spanning eraf heeft gehaald (art. 7.5 derde lid Arbobesluit). Bezwaar en beroep worden ongegrond verklaard en de werkgever gaat in hoger beroep.

> LEES OOK: De actuele normen voor machineveiligheid

De doorn verwisselen is geen afstel-, maar omstelwerk

De werkgever betoogt bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State dat hij art. 7.5 Arbobesluit niet heeft overtreden. Want het verwisselen van de doorn is geen afstelwerk, maar moet worden gezien als omstellen of ombouwen. De doorn wordt zo’n vier tot zes keer per dag verwisseld, dat behoort tot het normale productieproces. Net als bij een boormachine, waar de gebruiker vaak van boor wisselt, is het ook bij een trompmachine niet gebruikelijk om de spanning eraf te halen.

Een ruimte betekenis van afstelwerkzaamheden hanteren

De Afdeling oordeelt op grond van de wettekst en de toelichting op het wetsartikel dat aan de term ‘afstelwerkzaamheden’ van artikel 7.5, derde lid, Arbobesluit een ruime betekenis moet worden toegekend. In het woordenboek van Van Dale wordt ‘afstellen’ omschreven als geheel of juist stellen, goed instellen en ‘omstellen’ als verplaatsen, verwisselen. Daarmee is het verwisselen of omstellen van de doorn dan ook aan te merken als het goed instellen of afstellen van de trompmachine.

Veel ernstige arbeidsongevallen bij afstellen en omstellen

Volgens de toelichting op het wetsartikel is de regeling ontstaan omdat men gevaren bij dit soort werkzaamheden niet of onvoldoende inschatte en er veel ernstige ongevallen plaatsvonden. Door het uitschakelen van een arbeidsmiddel zou de veiligheid bij productie- en afstelwerkzaamheden zo goed mogelijk worden gewaarborgd. Gelet op dat doel ziet de Afdeling niet in dat bij het afstellen wel de spanning eraf zou moeten en bij het omstellen niet.

> LEES OOK: Vaker gerommel met bewijs na ernstige arbeidsongevallen

Volgens de werkgever is het mogelijk om de spanning van de machine te halen nadat de tromp op de juiste hoogte is ingesteld. Dat is inmiddels ook de werkwijze, al kost dit iets meer tijd. De Afdeling verklaart het hoger beroep ongegrond en ziet geen omstandigheden om de boete te matigen.

Bron: Raad van State, 5 december 2018, ECLI:NL:RVS:2018:3969
Auteur: Rob Poort | Bureaupoort.nl

 

> TIP: Bijblijven met arbowetgeving en -jurisprudentie? Kom naar de Arbo Actualiteitendag!

Spanning eraf moet bij afstellen of omstellen

Reageer op dit artikel