artikel

Internet als informatiebron

Geen categorie

Op basis van de ervaring van een aantal enthousiaste internetgebruikers ontstond de overtuiging dat actuele informatie veel beter via internet kan worden gevonden. Als bijkomend voordeel werd gezien dat internet het mogelijk maakt om rechtstreeks de bron van de informatie te raadplegen, zoals ministeries, onderzoeksinstituten en dergelijke. Dit maakt de professional minder afhankelijk

 

van informatiebronnen met een (al dan niet journalistieke) tussenschakel. De keuze voor internet als primaire informatiebron was gemakkelijk omdat alle medewerkers beschikken over een eigen desktopcomputer met breedbandinternet.

 

Na een inventarisatie van alle abonnementen is besloten een groot aantal daarvan te beeindigen en op zoek te gaan naar andere informatiebronnen. Alleen de abonnementen op enkele opinierende vaktijdschriften, zoals Arbo en Milieu Magazine, bleven gehandhaafd.

 

De informatiebehoefte van de arbodeskundigen ligt vooral bij het op de hoogte blijven van actueel nieuws, wijzigingen in wet- en regelgeving en achtergrondinformatie over de vakgebieden. Het grootste deel van deze informatie is via internet te vinden.

 

Actueel nieuws wordt op enkele arbosites dagelijks bijgehouden. Ook is het mogelijk een gratis abonnement te nemen op persberichten en attenderingsservices van enkele organisaties, zoals de ministeries van SZW (www.szw.nl ) en VROM (www.vrom.nl). Ook de site van het Arbo Platform Nederland (www.arbo.nl) kent een dergelijke service. De wetteksten, daarop gebaseerde wettelijke besluiten en andere overheidspublicaties zijn sinds 2003 op een speciale website van de overheid te vinden(www.overheid.nl). De overheid garandeert dat in deze publicaties altijd de meest actuele wijzigingen zijn verwerkt. Door een abonnement op de RDMG e-mailservice worden wijzigingen in wet- en regelgeving wekelijks actueel gehouden. Achtergrondinformatie over arbeidsomstandigheden, gezondheid, milieu en straling (de aandachtsgebieden binnen de dienst) is op enkele algemene sites, dan wel op specialistische sites terug te vinden. Onafhankelijke organisaties, waaronder overheidsinstellingen en beroepsverenigingen, garanderen hier actuele, betrouwbare informatie. Informatie die desondanks niet kan worden gevonden op deze sites, kan worden verkregen door gebruik te maken van webgidsen, startpagina’s of zoekmachines.

 

Internetsites waar de arbodeskundigen van de IAD hun informatie vandaan halen, moeten aan enkele belangrijke eisen voldoen. Zo moet de informatie bijvoorbeeld inhoudelijk juist en actueel zijn en worden aangeboden door een betrouwbare, liefst onafhankelijke organisatie. Deskundigen van een zelfde discipline gebruiken bij voorkeur dezelfde websites om informatie te verzamelen. Dat pleit voor het inrichten van een gerubriceerd overzicht van verwijzingen naar websites die aan de gestelde eisen voldoen. Vanaf begin 2003 kunnen de medewerkers van de IAD daarom gebruikmaken van een startpagina op de eigen website van de dienst: Startpunt.

 

Deze startpagina is niet zomaar een verzameling van honderd bekende internetsites. Iedere arbodeskundige is gevraagd een overzicht te geven van veelgebruikte websites op zijn of haar vakgebied. De links naar deze websites zijn daarna gerubriceerd op Startpunt geplaatst. Op deze eenvoudig opgemaakte pagina zijn de links in drie kolommen weergegeven. De rubrieken zijn afgeleid van de categorieen in de Inspectiemethode Arbeidsomstandigheden. Omdat de IAD enkele aanvullende disciplines kent, zoals stralingsdeskundigen en

 

milieudeskundigen, zijn hiervoor aparte rubrieken opgenomen. Verder zijn rubrieken als tijdschriften en arboconvenanten toegevoegd. Startpunt bevat op dit moment 23 rubrieken: algemeen, arboconvenanten, gevaarlijke stoffen, biologische agentia, genetisch gemodificeerde organismen, medisch, externe verwijzingen, functie-inhoud en -werkdruk, werk- en rusttijden, mens en organisatie, lichamelijke belasting, werkplekinrichting, verlichting en uitzicht, klimaat, geluid, trillingen, arbeidsmiddelen, ioniserende straling, niet-ioniserende straling, milieu, algemene voorzieningen, zoekmachines en startpunten, en tijdschriften.

 

Kwaliteit van informatie is in het kwaliteitssysteem onder meer gebaseerd op de kwalificaties actualiteit, volledigheid en betrouwbaarheid. In het kwaliteitssysteem is vastgelegd dat iedere site minstens twee keer per jaar wordt gecontroleerd. Hiervoor is een checklist ontwikkeld met vragen over de bron van de informatie op de site, de volledigheid van de informatie, de actualiteit van de informatie, de navigatie op de site en de bereikbaarheid van de website: (http://www.leidenuniv.nl/arbodienst/links/checkliststartpunt.pdf).[1]  Er zijn twee categorieen vragen, aangeduid met ‘voldoet’ en ‘aanwezig’. Aan alle vragen uit de categorie ‘voldoet’ moet een website daadwerkelijk voldoen. De vragen uit de andere categorie zijn slechts een aanbeveling voor een website. De rubrieken op Startpunt zijn verdeeld onder de arbodeskundigen. Zo hoeft iedere deskundige slechts een beperkt aantal websites aan de hand van de checklist te controleren. De arbodeskundige levert de ingevulde checklists binnen een voorgeschreven tijd in bij de kwaliteitsmedewerker, die hiervan een registratie bijhoudt. Websites die niet geheel aan de checklist voldoen, worden verwijderd. Hiermee wordt voorkomen dat op Startpunt websites staan met onbetrouwbare, verouderde of onvolledige informatie. Wanneer een website moet worden verwijderd, levert de betreffende arbodeskundige zo mogelijk een vervangende website aan. Uitbreiding van het aantal sites in een rubriek is ook mogelijk, mits het aantal met het oog op de overzichtelijkheid van Startpunt beperkt blijft. De nieuwe sites moeten vanzelfsprekend aan de checklist voldoen.

 

Niet iedereen binnen de dienst heeft evenveel ervaring met internet en zoeken op het net. Daarom is besloten om zes maanden voor het beschikbaar stellen van Startpunt een introductie te organiseren. Deze introductie was gesplitst in twee delen: een algemene introductie over het gebruik van internet en een tweede deel over het gebruik van Startpunt en een strategie voor het zoeken van informatie op het net. Deze introductie is door de arbodeskundigen als zeer nuttig ervaren. Tijdens de introductie is speciaal aandacht besteed aan het gebruik van zoekmachines, een zoekstrategie en het controleren van de verkregen informatie op actualiteit en betrouwbaarheid. Het programma van deze introductie is nog op internet te vinden (http://home.wanadoo.nl/a.noort/webgids/introductie.htm).

 

In eerste instantie is de nadruk gelegd op praktische zoekvaardigheid. Welke zoekmachines geven de beste resultaten, welke zoekstrategie geeft de meest betrouwbare ‘hits’? In tweede instantie kan de zoekvaardigheid ook inhoudelijk worden verdiept. In 2005 zal een in-company vervolgtraining aandacht besteden aan het gebruik van databanken op internet.

 

Voor de meeste arbodeskundigen binnen de dienst is Startpunt de belangrijkste portal. Zij gebruiken Startpunt als begin bij het zoeken naar vakinhoudelijke informatie op internet. Bij een evaluatie bleek dat een groot aantal abonnementen op papieren informatie, zoals tijdschriften en handboeken, terecht is opgezegd en door de arbodeskundigen ook niet wordt gemist. Startpunt blijkt, in ieder geval voor de meer ervaren internetgebruikers, een volwaardig alternatief te bieden voor gedrukte informatie. Periodieke herhaling en verdieping van de introductiecursus vormen waarschijnlijk de belangrijkste succesfactoren voor Startpunt op langere termijn.

 

Startpunt is ook bereikbaar voor websurfers van buiten de Universiteit Leiden. Het is te vinden op: http://www.arbodienst.leidenuniv.nl/index.php3?c=152.

 

Reageer op dit artikel