artikel

Nieuwe richtlijnen voor computergebruik nodig

Geen categorie

‘In verscheidene landen, waaronder Nederland, zijn er richtlijnen voor vijf of zes uur computergebruik per dag opgesteld. Dit is gebaseerd op rapportages, die nu onnauwkeurig blijken te zijn’, zegt Kevin Taylor, directeur van Wellnomics. ‘In werkelijkheid wordt het huidige aantal klachten bij veel minder computergebruik veroorzaakt dan eerst werd aangenomen. Als we zien hoeveel gevallen van computer-gerelateerde RSI bij een gemiddeld computergebruik van 2,4 uur per dag voorkomt, dan moeten er snel nieuwe richtlijnen worden opgesteld.’

 

Hoewel Taylor terughoudend is in het aangeven van wat deze richtlijnen zouden moeten zijn, stelt hij dat de bestaande aanbevelingen voor computergebruik mensen meer in de gevarenzone voor RSI en MSD-gerelateerde aandoeningen brengen dan aanvankelijk gedacht werd.

 

‘De jongere generaties zijn vele uren met computers in de weer, voor ontspanning en sociale contacten, naast het gebruik voor studie en werk. Verder worden ze vaak door werkgevers nog aangemoedigd om via het web te chatten en om laptops en pda’s te gebruiken. Daardoor komen er nu al RSIklachten voor bij mensen die nog maar net aan het werk zijn. Dat betekent dat werkgevers wellicht opnieuw moeten bekijken welke gebruikers voor ‘heavy users’ doorgaan’, aldus Taylor.

 

‘Er zijn ongeveer vijftig verschillende risicofactoren die bijdragen aan spier- en skelet- gerelateerde aandoeningen, maar bij computers wordt het risico bepaald door de tijd dat mensen de computer gebruiken en hoe vaak zij pauzeren. De meeste mensen denken bij ergonomie aan stoelen en bureaus.

 

Maar zelfs als de (externe) ergonomie dik in orde is, dan ligt – als je computergebruik in het model meeneemt – de risicodrempel (voor RSI en MSD) lager dan werd aangenomen’, merkt Taylor op.

 

Taylor zei dat de belangrijkste discussies die door de bevindingen werden losgemaakt, gingen over hoe moest worden omgegaan met de richtlijnen die overheden en ondernemingen opstellen voor de hoeveelheid computergebruik. Hij stelt ook dat als indicator voor het RSI-risico het muisgebruik belangrijker is dan het aantal aanslagen op het toetsenbord.

 

Er is wetenschappelijke overeenstemming dat de statische houding en de spierkracht die bij muisgebruik nodig zijn, de meeste RSI veroorzaken.

 

Bij het onderzoek werden ook andere gegevens verzameld, zoals informatie over de toepassingen die het meest werden gebruikt en wat voor soort computergebruikers daar het meest mee bezig waren.

 

Het is geen verrassing dat e-mail, met 28 procent van de totale computertijd, op de eerste plaats stond. Surfen op het internet en tekstverwerking kwamen met respectievelijk 18 en 15 procent op de tweede plaats. De gebruikers in het onderzoek waren net minder dan de helft van alle computertijd voor werk online, voor e-mail of het voor het gebruik van online toepassingen of webportals. Het onderzoek bevat alleen de werkomgeving.

 

Toepassingen

 

% totaal computergebruik

 

Microsoft Outlook

 

22%

 

Microsoft Internet Explorer

 

17%

 

Microsoft Word

 

14%

 

Microsoft Excel

 

7.4%

 

Lotus Notes

 

5.6%

 

Total

 

66%

 

Figuur 1. Top 5 gebruikte toepassingen afgezet tegen de doorgebrachte tijd op de computer

 

 

Taken

 

% totaal computergebruik

 

E-mail

 

28%

 

Surfen

 

18%

 

Tekstverwerken

 

15%

 

Spreadsheets

 

7.4%

 

Database & CRM

 

4.2%

 

Total

 

73%

 

Figuur 2. Top 5 van taken waarvoor de computer gebruikt wordt, en de doorgebrachte tijd.

 

 

Bij het analyseren van de gegevens kwamen verrassende verschillen tussen landen aan het licht. Het gemiddelde computergebruik per land verschilt aanzienlijk. De cultureel bepaalde opstelling ten opzichte van werkuren en misschien computergebruik zouden hier debet aan kunnen zijn. Het grootste computergebruik – met 16,8 uur per week – kwam in de Britse proef naar voren, terwijl Nederland met 9,3 uur per week op bijna de helft van de Britse score uitkwam. Een zelfde patroon deed zich bij muisgebruik voor. De resultaten voor ‘mate van werk’ of de snelheid van toetsenbord- en muisactiviteit (toetsaanslagen en aantallen muisklikken) verschilden maar weinig, waarbij Nederland naar de derde positie opklom.

 

Land

 

Steekproef, organisaties (gebruikers)

 

Computergebruik uren/week

 

Muisgebruik In uren/week

 

Aanslagen per uur

 

Muisklikken per uur

 

UK

 

5 (100) 16.8

 

9.1

 

2650

 

1060

 

USA

 

17 (340)

 

14.5

 

8.7

 

1730

 

1080

 

Australie

 

35 (700)

 

13.6

 

7.6

 

2000

 

1120

 

Noorwegen

 

7 (140)

 

10.0

 

5.8

 

1580

 

920

 

Nederland

 

27 (540)

 

9.3

 

4.7

 

1900

 

1030

 

Tabel. Vergelijking van het computergebruik in de diverse landen

 

 

Het kan zijn dat de lagere gemiddelden voor Nederland worden veroorzaakt door een grotere inzet van parttimers. Mogelijk zouden bij het uitsluiten van de parttimers in de analyses (als de informatie over de status van de medewerkers bekend was geweest) de verschillen tussen de landen kleiner zijn geweest.

 

Met slechts 12,4 uur per week ligt het gemiddelde computergebruik veel lager dan gewoonlijk werd aangenomen. Misschien is dit geen verrassing als in aanmerking wordt genomen dat eerdere metingen naar de duur waren gebaseerd op eigen rapportages, waarin de blootstelling dus beduidend overschat werd.

 

Dit kan gevolgen hebben voor de bestaande richtlijnen voor de tijdsduur en voor alle nieuwe richtlijnen die veilige grenzen voor computergebruik als oogmerk hebben. Artikel 5.10 van het Arbeidsomstandighedenbesluit, de officiele beeldschermwerkwetgeving, geeft een limiet van zes uur computergebruik per dag aan. Daarnaast hanteert de bankwereld in Nederland de strengere richtlijn van maximaal vijf uur computergebruik per dag. Als deze richtlijnen oorspronkelijk waren gebaseerd op eigen rapportages, moeten zij wellicht aangepast worden aan nauwkeuriger methoden. Bovendien overschatten eigen rapportages de gebruiksduur.

 

Daardoor kunnen de huidige niveaus voor veilig gebruik lager zijn dan aanvankelijk werd gedacht

 

Totaal

 

Gemiddeld per week

 

Maximum per dag

 

Computergebruik

 

12,4 uur

 

4,9 uur

 

Muisgebruik

 

6,9 uur

 

2,8 uur

 

Aanslagen

 

23800

 

11600

 

Muisklikken

 

7400

 

3400

 

Tabel 2. Gemiddeld computergebruik in alle onderzochte bedrijven (4 weken)

 

 

Reageer op dit artikel