Skiën
<p>De VVD wil aparte arboregels voor het midden- en kleinbedrijf. De VVD-fractie in de Tweede Kamer heeft staatssecretaris Van Hoof van Sociale Zaken gevraagd of dit mogelijk is. Het voorstel komt uit de koker van VVD-kamerlid C. Aptroot, mkb-woordvoerder voor de partij. De VVD-fractie wil dat het midden- en kleinbedrijf met dezelfde regels te maken gaat krijgen als vrijwilligers. De regels voor vrijwilligersorganisaties zijn per 15 maart gedereguleerd. Als het voor vrijwilligers veilig is, dan is het ook veilig voor ondernemers en hun medewerkers, redeneert de VVD.</p>
<p>De Arbeidsinspectie loopt met de nieuwe aanpak vooruit op de komst van de nieuwe Arbowet. Die voorziet in minder regels vanuit de overheid en meer zelfwerkzaamheid door werkgevers en werknemers bij het vormgeven van veilige werkomstandigheden. De overheid formuleert straks met behulp van wetgeving alleen nog via doelvoorschriften de eisen waaraan bedrijven moeten voldoen. Hoe bedrijven vervolgens aan deze eisen voldoen - met welk middel - wordt zo veel mogelijk overgelaten aan overleg tussen werkgevers en werknemers in de verschillende sectoren. Zij moeten hierover afspraken maken en de oplossingen vastleggen in arbocatalogi.</p>
<p>Van der Laan zegt dat de nieuwe wet op de arbodienstverlening en het aanbrengen van meer verantwoordelijkheid voor werkgevers en werknemers een sluier weghaalt. 'De Arbo Unie bestaat bijna honderd jaar. We zijn opgericht door de ondernemers. Passend in de traditie van het verlicht liberaal denken vonden de werkgevers dat ze zelf de verantwoordelijkheid voor goede arbeidsomstandigheden op zich dienden te nemen. De eerste die dat deed, was scheepswerf De Schelde. Daar moesten bedrijfsartsen werknemers keuren die weer aan het werk wilden. Het ziektegeld was immers zo laag dat mensen soms te vroeg weer aan de slag gingen. Dat leverde bijvoorbeeld besmettingsgevaar op voor het overige personeel. Uiteindelijk leidden die initiatieven van bedrijven tot zorg voor goede arbeidsomstandigheden en het tegengaan van arbeidsongevallen door ondernemers. In tegenstelling tot ons omringende landen is in Nederland die zorg altijd de verantwoordelijkheid geweest van de werkgever en hebben we dat niet gedelegeerd aan de staat. Nu gaan we weer terug naar waar het allemaal om begon. We waren te ver doorgeschoten door werkgevers wettelijk te verplichten arbodiensten in te huren om hun arbeidsomstandigheden goed te regelen. Ironisch genoeg zorgde een uitspraak van het Europese Hof ervoor dat de verantwoordelijkheid voor goede arbeidsomstandigheden in Nederland weer in handen van de werkgevers komt.'</p>
<p>'Wij hadden sterk het vermoeden dat de brancheorganisaties helemaal nog niet klaar zijn voor een dominante rol op het gebied van arbeidsomstandigheden', vertelt Henk Bolk van Dexis Arbeid, een managementadviesbureau op het gebied van arbeid en arbeidsomstandigheden. 'De meeste branches leken zich nog nauwelijks te realiseren wat hun boven het hoofd hing.'</p>
<p>De invoering van het begrip 'preventiemedewerker' heeft binnen ziekenhuizen niet tot veel commotie geleid. Dit wordt goed geillustreerd met enkele citaten uit ons onderzoek. 'Er verandert in wezen niet veel.' 'Wacht de ontwikkeling en resultaten af.' 'Het gaat niet over de preventiemedewerker, maar over de invulling van preventietaken. Al het gedoe over de term preventiemedewerker leidt af van hetgeen waar het werkelijk om gaat.'</p>
<p>Ondersteuning van de arbozorg van de werkgever en het verzorgen van arbeidsgeneeskundige ondersteuning vormen de belangrijkste taken van de externe diensten. Net als bij ons moeten Belgische werkgevers in principe zelf de arbozorg op zich nemen. In sommige gevallen mogen ze echter externe deskundigen inschakelen; soms zijn ze dat zelfs verplicht. Bepalend zijn de hoogte van de arbeidsrisico's en de omvang van de organisatie. Daarvoor hanteert Belgie dezelfde onderverdeling in categorieen A, B, C en D als voor de verplichte aanvullende vorming van de preventieadviseur (zie hiervoor <span class="NADRUK">ARBO </span>3-2006, blz. 40-43, in het bijzonder tabel 1). Organisaties uit de eerste twee categorieen mogen vrijwel geen gebruik maken van externe dienstverleners; categorie C-organisaties mogen echter uitgebreid externe deskundigheid inhuren. Voor een categorie D - organisatie is het verplicht om vrijwel de hele arbozorg uit te besteden. Alleen deskundigheid op het gebied van de arbeidsgeneeskunde mogen werkgevers altijd inkopen bij een externe dienst.</p>
<p>'Met alleen arbomaatregelen kom je er niet', stelt Jos van der Borgt van de Stichting Bedrijfstakregelingen Dakdekkersbranche (SBD) en projectleider van het loopbaantraject 'Kom van dat dak af'. Het project stimuleert oudere dakdekkers ook buiten hun sector te kijken naar mogelijkheden voor werk. Het is onderdeel van een pilot van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, die zich richt op intersectorale mobiliteit om zo mensen langer aan het werk te houden.</p>
<p>Niet dat het sinds de implementatie van de Richtlijn stil is geworden rond het thema machineveiligheid. Integendeel, we kunnen tal van ontwikkelingen melden. Bijvoorbeeld op het gebied van CE-markering. In principe wordt in 2008 de nieuwe Machinerichtlijn van kracht. De tekst hiervan is op vele gebieden duidelijker en voorzien van heldere toelichting en voorbeelden. Een van de opmerkelijke wijzigingen is het vervallen van de fabrikantenverklaring volgens bijlage IIB.</p>
<p>Volgens de werknemer had de werkgever de toegang tot de liftdeur moeten vergrendelen met bijvoorbeeld een hekwerk of afsluitlint. Het vergrendelingsmechanisme op de liftdeuren werkte wel, maar zou niet afdoende zijn. In de dagelijkse praktijk was het gebruikelijk om de liftdeuren regelmatig te openen ongeacht waar de lift zich bevond. De werkgever had deze handelwijze nooit verboden of het personeel daarop aangesproken. Volgens de werknemer had de werkgever niet alleen de instructie moeten geven dat de lift vanwege het defect niet mocht worden gebruikt, maar had hij ook moeten waarschuwen voor de extreem gevaarlijke situatie.</p>
<p>Reeds een jaar of 25 is er sprake van een verschuiving van verantwoordelijkheden van publiek naar privaat. Het idee van de arbocatalogi is te zien als de beoogde en voorlopige kroon op het dereguleringswerk. Werkgevers en werknemers zijn, als zij willen, straks gezamenlijk verantwoordelijk voor de opbouw van oplossingenregisters met daarin middelen voor de aanpak en reductie van arbeidsrisico's in een branche of bedrijf. Gelijktijdig, zo neemt men zich voor, treedt de overheid nog verder terug door specifiek Nederlandse doelvoorschriften en ook regels los te laten en verder uit te laten gaan van Europese wet- en regelgeving. Heel nadrukkelijk, zo blijkt uit de Memorie van Toelichting bij het nieuwste wetsontwerp, wil het ministerie van SZW geen enkel voorschrift geven over de arbocatalogi. Zoals de SER verlangde, zal het bedrijfsleven het vooral zelf mogen gaan doen. Ook geeft SZW in de Memorie van Toelichting geen enkele aanwijzing over de kwaliteit van arbocatalogi, over de manier waarop deze catalogi autoriteit en kracht van bestaan verkrijgen, over de wijze waarop ze actueel moeten blijven, over wie ze beheert, over de onderlinge hierarchie van catalogi van bedrijven en van branches, enzovoort.</p>